تدبير معشيت از ديدگاه آيات و روايات

تدبير معشيت از ديدگاه آيات و روايات - جمالی، قدرت الله - الصفحة ٣٤

كوشش است. اين امر، در ارتباط با قوانين حاكم بر وجود انسان، ابزارى است براى بودن و شدن آدمى، و به فعليت رسيدن نيروهاى جسمى و عقلى وى و رشد و شكوفايى استعدادهاى فطرى و درونى شخصيت او.
قرآن كريم، از كار و عمل، فراوان سخن گفته است و در بعد نظام تكوين و تشريع، ضرورت و اهميت كار و تلاش را تبيين و تشريح كرده است:
لَقَد خَلَقنَا الانسانَ فى‌ كَبَدٍ. (بلد: ٤)
ما انسان را در رنج آفريديم.
ماهيت هستى انسان را، در ارتباط با ظرف وجود و حيات او، سخت كوشى و تلاش تشكيل مى‌دهد، و در قانونمندى عام عالم، حركت و عمل و دشوارى (رنج: كبد) براى انسان ضرورى و الزامى شناخته شده است.
بنابراين انسان از لحاظ ماهيت، كانون نيازها است. و نيازهاى او از مواد موجود در طبيعت برآورده مى‌شود. اين مواد حاضر و آماده و ساخته شده نيست، بلكه استفاده از آنها نياز به كار دارد و هر چيزى كه بخواهد به نوعى مورد استفاده قرار گيرد بايد كارى ر تدبير معشيت از ديدگاه آيات و روايات ٤٧ ٤. نظارت و كنترل ص : ٤٦ وى آن انجام شود، اين ضرورتى است كه نظام طبيعت بر دوش آدمى نهاده است تا بدينوسيله از فقر و تهيدستى و انواع نابسامانيها در زندگى فردى و اجتماعى رهايى يابد.
كار و تلاش سازنده، خواست خداوند، سيره انبياء و پيشوايان اسلام و صالحان بوده است، امام كاظم (ع) در اين زمينه مى‌فرمايد: كار با دست و همراه با زحمت، سيره پيامبران و جانشينان آنان بوده است:
... رَسُولُ اللَّهِ (ص) وَ اميرُ المُؤمِنينَ و آبائى كُلُّهم كانُوا قَد عَمِلوا بِايدِيهِم،