بى برنامگى (بى تدبيرى)، اسراف و تبذير در مصرف، نارسايى انديشه‌ها، بخل ورزيدن و ارتكاب نافرمانى خداوند از عوامل فقر محسوب مى‌شود.
سوء تغذيه و گرسنگى، رشد جمعيت، وابستگى اقتصادى، انزواى اجتماعى، انحرافات اعتقادى برخى از خطرات فقر است.
راه‌هاى فقر ستيزى در دو محور فردى و محور اجتماعى قابل بررسى است. در محور فردى، صرفه جويى در هزينه‌ها، جلوگيرى از اسراف و تبذير، ممانعت از مصرف‌گرايى و تجمل گرايى مطرح است. در محور اجتماعى و در سطح كلان، مدير كشور بايد از توزيع ناعادلانه اموال و امكانات و سهل انگارى در استفاده بهينه از منابع جلوگيرى كند و بر نحوه مصرف بيت المال نظارت كامل داشته باشد.
٢. اسراف و تبذير: مصارف اسراف‌آميز و تبذير گونه حاكى از بى برنامگى در زندگى است كه در نظر خردمندان نكوهيده است.
٣. وابستگى اقتصادى: اين امر از پيامدهاى بى‌تدبيرى است كه خود عواقبى ديگر چون شكوفا نشدن استعدادها، احساس حقارت، بردگى و از دست رفتن فرهنگ خودى را به همراه دارد.
٤. بيكارى: نداشتن تدبير صحيح، بيكارى را در پى دارد كه خود سرآغاز تشديد مشكلات اجتماعى- اقتصادى است.
٥. تباهى اموال: تباهى اموال و ضايع نمودن آن مفهوم وسيعى دارد كه هر نوع نابودى و فساد در اموال را شامل مى‌گردد.