تا وقتى كه مرگ به سراغ يكى از آنها آيد مى‌گويد خدايا مرا به دنيا بازگردان شايد در آنچه از خود باقى گذاشتم پشت سر خود براى وارثان عمل صالح انجام دهم و صدقه دهم و از اهل صلاح باشم. پس ملك الموت او را گويد: نه چنين است، اين كلمه‌اى است كه او مى‌گويد براى آن سختى‌ها كه مشاهده كرده و وحشتها كه ديده است از عذاب قبر و هول مطلع و سؤال از اعمال و عقايد او.

قال اللَّه تعالى: وَ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا لِما نُهُوا عَنْهُ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ‌[١]، اى‌ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا الى ما كانوا عليه من بخلهم باموالهم فلم يتصدقوا و لم يطعموا الجوعان و لم يكسوا العريان و لم يواسوا الجيران بل يطيعون الشّيطان في البخل و ترك الطاعة. ثمّ قال: وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى‌ يَوْمِ يُبْعَثُونَ‌. و البرزخ في التّفسير القبر.

ثمّ قال: فَإِذا نُفِخَ فِي الصُّورِ فَلا أَنْسابَ بَيْنَهُمْ يَوْمَئِذٍ وَ لا يَتَساءَلُونَ فَمَنْ ثَقُلَتْ مَوازِينُهُ فَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ وَ مَنْ خَفَّتْ مَوازِينُهُ فَأُولئِكَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ فِي جَهَنَّمَ خالِدُونَ تَلْفَحُ وُجُوهَهُمُ النَّارُ[٢] الآية.

خداى متعال مى‌فرمايد: اگر ردّ شوند هر آينه بازمى‌گردند به آن چيز كه از آن نهى شده‌اند و آنها دروغ مى‌گويند، يعنى اگر رد شدند بازمى‌گردند به سوى آنچه كه بر آن بودند از بخيل بودنشان به مالهايشان پس صدقه نمى‌دهند و طعام به گرسنگان نمى‌دهند و برهنه را نمى‌پوشانند با همسايگان مواسات نمى‌كنند، بلكه در بخل و ترك طاعت پيرو شيطانند پس خداوند فرمود: و از عقب آنها

[١] سوره انعام، آيه ٢٨.

[٢] سوره مؤمنون، آيه ١٠١- ١٠٤.