و قال الخليل بن احمد: لصديق له من الاغنياء انما تجمع مالك لاجل ثلاثة انفس كلّهم اعدائك امّا زوج امرأتك بعدك او زوج ابنتك او زوجة ابنك و كلّهم يتمنّون موتك و مبغض تستطيل عمرك فان كنت عاقلا ناصحا لنفسك فخذ مالك معك زادا لآخرتك و لا تؤثر احدا من هؤلاء على نفسك.

و لقد اجاد الشّاعر حيث قال:

تورّع عمّا حرّم اللَّه و امتثل‌		او امره و انظر غدا ما انت عامل‌
فانت بهذا الدّار لا شك تاجر		لدار غد فانظر غدا من تعامله‌

خليل بن احمد به دوستش كه از اغنياء بوده چنين گفته: اين است و جز اين نيست كه تو مال خود را به خاطر يكى از سه نفر جمع مى‌كنى در حالى كه همه آنها دشمن تو هستند. و آن سه يكى شوهر زن تو است بعد از مردنت و ديگرى شوهر دختر تو است، و سوّم زن پسر تو. و اينها همه آرزوى مرگ تو را مى‌كنند و از طول عمر تو ناراحتند. پس هر گاه تو مرد عاقلى هستى و خيرخواه خود هستى مال خود را براى توشه و خرجى آخرت خود بردار و هيچ يك از اين سه نفر را بر خود اختيار مكن! و شاعر چه نيكو گفته است:

كه از آنچه خدا حرام كرده دورى كن و آنچه را خدا امر فرموده به جا آور و نتيجه عمل خود را در نظر داشته باش كه فردا عايد تو خواهد شد. تو در اين دنيا بدون شك تاجر هستى و نتيجه تجارت تو در عالم آخرت عايد تو خواهد شد. پس ببين طرف معامله تو كيست و چه معامله مى‌كنى.

و قال رجل صالح لبعض العلماء: اوصنى قال اوصيك بشى‌ء واحد اعلم انّ اللّيل و النّهار يعملان فيك فاعمل انت فيهما و هذا القول اذا تدبّره‌