زمان خود پاسخ بگويد و نيازهاى جامعه اسلامى را در زمينه‌هاى مختلف علمى و اعتقادى برطرف كند. او حتى از شبهات و تشكيكاتى‌كه در مسائل اسلامى مى‌شد استقبال مى‌كرد و اين شبهات را موجب روشن‌تر شدن حقايق اسلام مى‌دانست.(نظام حقوق زن در اسلام، چاپ ٢٦، ١٣٧٧، ص ٤٧ و پيرامون جمهورى اسلامى، چاپ ١١، ١٣٧٧، ص١٣٤). بنابراين هدف ايشان، پرداختن به لازم‌ترين موضوعات زمان خويش و گره‌گشايى از مسائل اسلامى و ارائه حقايق اسلام بود و در اين جهت «الأهمّ فالأهمّ» را رعايت مى‌كرد.(عدل الهى، چاپ ١٢، ١٣٧٧، ص١٥-١٤)

بر صاحب نظران پوشيده نيست كه يكى از مسائل مهم جامعه اسلامى، حكومت اسلامى و ديدگاه اسلام درباره مسائل حكومت و سياست است و به نظر مى‌رسد از آنجا كه استاد مطهرى به عنوان يكى از نظريه‌پردازان انقلاب اسلامى بود، بايستى در زمينه حكومت اسلامى كه يكى از مباحث بسيار مهم و اساسى جامعه اسلامى است نيز نظريه‌اى داشته و آن را از جنبه‌هاى مختلف به خوبى تبيين كرده باشد. ولى در ابتداى امر و با مراجعه سطحى به آثار استاد، مشاهده مى‌شود كه كتاب و يا تحقيق جامعى در اين موضوع بر جا نگذاشته است. با آنكه ايشان در بسيارى از مسائل ديگر محققانه وارد شده و با جامعيت و روش علمى منحصر به فرد خود آنها را موشكافى كرده و آثار ارزنده و جاودانى از خود به يادگار گذاشته است. ولى بايد دانست، از آنجا كه تا قبل از پيروزى انقلاب ، مباحث نظرى حكومت اسلامى به صورت خيلى جدى مطرح نبود، لذا استاد به مباحثى كه بيشتر مورد نياز زمان بود مى‌پرداخت و در حقيقت، زمينه را براى حكومت اسلامى‌آماده مى‌كرد و در سنگر ايدئولوژى، با افكار و جريانات التقاطى مبارزه و اصول مسلّم اسلامى را تبيين مى‌كرد. اما بعد از پيروزى‌انقلاب اسلامى، مباحث نظرى حكومت اسلامى بيشتر مورد توجه اذهان خاص و عام قرار گرفت، لذا ضرورى بود تا استاد، به صورت جدى وارد ميدان شود و مبانى حكومت اسلامى را تبيين كند، امّا اين بار با خون خود و به صورت عملى اين عرصه را پيمود. در همان فرصت اندك روزهاى نخستين پيروزى انقلاب اسلامى، چند مصاحبه تلويزيونى و سخنرانى در باره انقلاب اسلامى، جمهورى