٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٤ - كاوشى در مجازات محارب و مفسد فى الارض محمد مؤمن قمی

همانا جزاى كسانى كه با خداوند و پيامبر او به محاربه برمى خيزند و در زمين به فتنه و فساد مى‌كوشند اين است كه كشته شوند يا به دار آويخته شوند يا دست‌ها و پاهايشان در خلاف جهت يكديگر بريده شود يا از سرزمين خويش تبعيد شوند.

آيا اين حكم مخصوص كسى است كه براى ترساندن مردم شمشير بكشد، همانند قطاّع الطريق، يا آنكه مى‌توان گفت مفهوم محارب در آيه، عامّ است و شامل كسانى نيز مى‌شود كه عليه حكومت عدل اسلامى قيام مسلحانه نمايند، هر چند كه هدف آنها ترساندن مردم نيست، بلكه مقصود براندازى نظام اسلامى است، اگر نگوييم آيه تنها اين قسم را شامل مى‌شود؟

با اختصاص آيه به كسانى كه براى ترساندن مردم دست به شمشير و سلاح مى‌برند، ثبوت حكم قتل در مورد شورشگران عليه نظام اسلامى نيازمند بحث از محدوده دلالت ادلّه «بغات» مى‌باشد، اما در صورتى كه آيه را عام بدانيم، يا مختص به كسانى بدانيم كه عليه نظام شورش كرده‌اند، آيه دليل واضحى است بر ثبوت حكم قتل بر اين گروه، به دليل جمله {أنْ يُقَتَّلُوا} .

جهت دوم: بحث در اينكه احكام مذكور در آيه مختص كسى است كه با سلاح سعى در ايجاد فساد در زمين داشته باشد؟ يا اينكه مجرّد عنوان «مفسد فى الارض» تمام الموضوع است و ديگر نيازى به وجود سلاح نيست؟ به عبارت بهتر مناط در احكام موجود در آيه ـ قطع نظر از شمول آن در مورد دو گروه فوق الذكر و يا اختصاص به يكى از دو گروه ـ اقدام به فساد به وسيله سلاح است؟ يا اينكه تنها نفس افساد در زمين ملاك و مناط احكام موجود در آيه مى‌باشد؟

بررسى اين موضوع هدف اصلى ما در اين مقاله است، و ساير جهات مرتبط با آن، مقصود اصلى اين مقاله نبوده و مجال ديگرى را مى‌طلبد؛ مانند آنكه آيا حاكم، در مجازات محارب مخيّر در مجازاتهاى چهارگانه است يا اينكه مراد از قطع دست و پا كه در آيه ذكر شده همان است كه در حدّ سارق مقرر گرديده يا خير؟ يا موارد ديگرى از اين قبيل.