فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٤٢ - كاوشى در مجازات محارب و مفسد فى الارض محمد مؤمن قمی
قتل رساند. براى جمع بين روايات، اين روايت را بر آن حمل مىكنيم كه نبّاش مكرراً اين عمل را انجام مىداده است، چنانكه شيخ در تهذيب و مفيد در مقنعه همين رأى را برگزيدهاند. يا روايت را بر اين حمل مىكنيم كه نبّاش به جرم فساد محكوم به قتل گرديده است و در چنين موردى اختيار با امام است. اگر خواست دست او را قطع مىكند و اگر خواست او را مىكشد (٧٢) .
علامه نير در مختلف بعد از طرح مسأله و نقل اقوال، جواز قتل نبّاش را در صورت تكرار پذيرفته و در توجيه آن گفته است:
قتل نبّاش در صورت تكرار به جهت مفسد بودن اوست و نيز روايت شده كه على(ع) به مردم فرمان داد نبّاش را پايمال كنند تا بميرد. اين حكم در دفعه اوّل نبوده است؛ زيرا مجازات نبّاش، مانند دزد، قطع دست است. بنابر اين، حكم قتل در صورت تكرار عمل توسط نبّاش است. (٧٣)
بدين ترتيب دراين مسأله نيز قتل نبّاش در صورت تكرار عمل، به دليل مفسد بودن او است. اين دليل در كلام محقق در كتاب نكت به صورت احتمال و در كلام علامه در مختلف به عنوان قول مختار مطرح شد.
شيخ طوسى در نهايه مىگويد:
كسى كه عمداً در خانه ديگرى آتش بيفكند و خانه با وسايل آن بسوزد، ضامن تمام جان و مال و اثاثى است كه آتش آنها را از بين برده و بعد از آن نيز كشتن او واجب است. (٧٤)
(٧٢) النهاية و نكتها، ج٣، ص ٣٣٧.
(٧٣) مختلف الشيعه، باب حدود، فصل سوم، مسأله ٢٠.
(٧٤) النهاية و نكتها، ج٣،ص ٤١٨ ـ ٤١٩.