٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٢ - ميراث غير مسلمان آیت الله سيدمحمود هاشمى شاهرودى

منافاتى وجود ندارد.

اين توجيه، بعيد است بلكه در اين مقام، اطمينان به خلاف آن داريم؛ زيرا همه نسخه‌هاى من لايحضره الفقيه كه در اختيار ما است، سند اين حديث را به صورت ترديد و بدون كلمه «جميعاً» نقل كرده‌اند. هم چنين، ساير اصحاب طرق و اجازات از معاصران صاحب وسايل و متقدمان بر او، سند اين حديث را همان گونه كه در نسخه‌هاى موجود من لايحضره الفقيه است نقل كرده‌اند، فيض كاشانى در وافى (٦٤)، علامه مجلسى در بحار (٦٥)و پدرش در روضة المتقين (٦٦)كه شرح من لايحضره الفقيه است، همه سند حديث را به همين صورتى كه ما ذكر كرديم نقل كرده‌اند. مجموعه اين امور ما را به اطمينان مى رساند كه اشتباه از صاحب وسايل بوده است. علاوه بر اين، ساير اصحاب طرق و اجازات از قبيل فيض و مجلسى اول و دوم نيز هر كدام طريق معتبرى به صاحب كتاب من لايحضره الفقيه دارند، بنابراين ميان اين طرق و طريق صاحب وسايل در نقل عبارت من لايحضره الفقيه، تعارض و تهافت وجود خواهد داشت و در نتيجه، نقل اين روايت از جانب عبدالملك ابن اعين كه ثقه است، اثبات نمى‌شود.

اما دلالت اين روايت بر اصل حجب و اين كه همسر و فرزندان كافر با وجود برادر زاده يا خواهر زاده مسلمان او، ارث نمى‌برند،آشكار است، ولى اين روايت دو نكته ديگر را نيز در بردارد كه هر دو خلاف قاعده مى باشند:

نخست: بر اساس اين روايت، واجب است مسلمان وارث، نفقه فرزندان صغير كافر را تا زمان بلوغ آنان بپردازد.

دوم:اگر فرزندان كافر در حال صغر، مسلمان شدند، تركه كافر به امام داده مى شود تا نفقه آنان را بدهد، هر گاه پس از بلوغ، بر اسلام خود تأكيد ورزيدند، تركه به آنان داده


(٦٤)وافى، ج١٣،ص ٩١٧،(مجلد٢٥).
(٦٥)ملاذ الاخيار، ج١٥،ص ٣٩١.
(٦٦) روضة المتقين، ج١١،ص ٣٨٧.