فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٤ - ميراث غير مسلمان آیت الله سيدمحمود هاشمى شاهرودى
اين روايت را كلينى در كافى (٧١)و شيخ طوسى در استبصار و تهذيب (٧٢)هم نقل كردهاند، اما در نقل تهذيب، جمله «اولاد مسلمون» ساقط شده است.
دوم:روايت ابن ابى عمير از قول افراد متعددى از امام صادق (ع):
«فى يهودي أو نصراني يموت وله أولاد غير مسلمين، فقال: هم على مواريثهم.» (٧٣)
اين روايت را فقط شيخ طوسى در تهذيب (٧٤)نقل كرده است.
بسيار احتمال مى رود كه اين دو روايت، يك روايت باشد كه هم ابن ابى نجران و هم ابن ابى عمير هردو به نقل از افراد متعددى آن را از امام صادق (ع) نقل كردهاند؛ زيرا الفاظ هردو روايت، يكسان است. در نقل تهذيب، جمله «أولاد مسلمون» ساقط شده است و هردو حديث درتهذيب به يك صورت نقل شدهاند، ولى شيخ طوسى در استبصار، اين حديث را همان گونه كه در كتاب كافى آمده، نقل كرده است و با اين وصف، مى توان مطمئن شد كه هنگام استنساخ تهذيب، جمله «اولاد مسلمون» از قلم افتاده باشد. چرا كه سهال از ميراث كافرى كه فرزندان او نيز كافر باشند، بى وجه است، آن چه نياز به سهال دارد، اين فرض است كه مورّث كافر فرزندان مسلمانى نيز داشته باشد. بر فرض كه در روايت تهذيب، حذفى رخ نداده باشد، باز مقتضاى اطلاق روايت اين است كه اگر اين كافر، فرزندان يا وارثان مسلمانى در طبقه ديگر داشته باشد، آنان نيز سهم ميراث خود را دارند.
براساس آن چه گفتيم، هردو حديث دلالت برعدم حجب دارند و وارث كافر حتى با وجود وارث مسلمان، از مورّث كافر ارث مى برد. از اين رو برخى از فقها آن را حمل بر تقيه يا معناى ديگرى كردهاند:
(٧١)الكافى، ج٧،ص ١٤٦،ح٢.
(٧٢) استبصار،ج٤،ص ١٩٢، ح٧٢٢؛ تهذيب، ج٩،ص ٣٧١،ح ١٣٢٧.
(٧٣) وسائل الشيعه، ج ٢٦، ص ٢٥، ب ٥ از ابواب موانع الارث، ح ٣.
(٧٤) تهذيب، ج٩، ص ٣٧٢، ج ١٣٣٠.