توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٣٣ - تفسير استعاره تخييليه در كلام سكاكى

زيرا وجود خارجى ندارد.

قوله: و لا عقلا: يعنى و لا تحقّق له فى العقل زيرا در عالم نفس الامر ثابت نيست.

قوله: بل هو الخ: كلمه [بل‌] بمعناى اضراب است و جهت استعمال آن در اينجا آنستكه وقتى گفته شد استعاره تخييليّه آن است كه معنايش نه تحقّق حسّى داشته و نه عقلى اين عبارت شامل معنائى كه تحقّق وهمى نيز ندارد ميشود از اينرو در مقام اضراب مى‌گويد: بل هو الخ.

قوله: صورة وهميّة: صور وهميّه را قوّه متخيّله ترسيم و تصوير مى‌كند.

قوله: محضة: يعنى صورت مزبور خالص است از هرگونه تحقّقى چه تحقّق حسّى و چه تحقّق عقلى.

قوله: لا يشوبها شئ الخ: تفسير است براى محضه.

قوله: فانّه لمّا شبّه الخ: ضمير در [فانّه‌] به هذلى راجع است.

قوله: فى الاغتيال: يعنى فى اهلاك النّاس.

قوله: اخذ الوهم: يعنى شرع الوهم.

قوله: و على المخصوص ما يكون قوام الخ: مقصود از [ماء موصوله‌] اظفار ميباشد.

قوله: فيكون استعاره تصريحيّه: مقصود استعاره تصريحيّه تخييليّه است يعنى در اينجا استعاره تصريحيّه تخييليّه تحقّق پيدا ميكند

امّا اينكه استعاره مزبور تصريحيّه است جهتش آنستكه اسم مشبّه‌