توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٧ - مثال مجاز مرسل

و محلّ، جزء و كل، مجاورت، عموم و خصوص و غير اينها.

قوله: و الّا فاستعارة: كلمه [الّا] يعنى و ان كانت العلاقة بين المعنى المجازى و الحقيقى نفس المشابهة.

قوله: كاسد فى قولنا رأيت اسدا يرمى: گويا گفته شده:

رأيت رجلا يشبه الاسد فى الشجاعة.

قوله: و كثيرا ما يطلق: يعنى يطلق فى العرف و العادة

قوله: فعلى هذا تكون بمعنى المصدر: مشاراليه [هذا] اطلاق استعاره بر فعل متكلّم بوده و ضمير در [تكون‌] به استعاره راجع است.

قوله: و يصح منه الاشتقاق: ضمير در [منه‌] بلفظ استعاره راجعست.

قوله: لانّه بمنزله اللباس: ضمير در [لانّه‌] به لفظ مشبه‌به راجع است.

قوله: فالبس غيره: ضمير نائب فاعلى در [البس‌] به لباس راجع بوده و ضمير مجرورى در [غيره‌] به احد برمى‌گردد.

قوله: كاليد الموضوعة للجارحة: كلمه [جارحه‌] به معناى عضو بوده و مقصود از جارحه مخصوصه، دست ميباشد.

قوله: اذا استعملت فى النعمة: ضمير در [استعملت‌] به [يد] راجع است.

مؤلف گويد:

استعمال [يد] در نعمت مانند مثاليكه صاحب دسوقى آورده و گفته: