هزار و يك نكته - مجید غلامرضا و همکاران - الصفحة ١٩٢
جان آدمى است و انسان بايد در سود و زيان خود، موضوعات و احكام را يكى پس از ديگرى خوب تشخيص بدهد. «١» دم مسيحايى «ذكر» در دستورهاى دينى آمده است كه اگر سيئهاى مرتكب شديد فورا حسنهاى انجام دهيد تا آن سيئه را جبران كند؛ زيرا اگر سيئه، متراكم شود، چرك و رينى در جان انسان ايجاد و او را نابينا و ناشنوا مىكند. براى اين كار، ذكر دايمى خدا را توصيه كردهاند.
اما ذكر خدا «موقوت» نيست و وقت مشخصى ندارد؛ زيرا در قرآن آمده است: «يا ايها الذين امنوا اذكروا اللَّه ذكر كثيرا» دائما به ياد حق باشيد. اين دوام ياد حق نمىگذارد انسان غفلت پيدا كند.
پرندگان هميشگى امام باقر (سلام اللَّه عليه) مىفرمايد:
اگر كسى تسبيحات چهارگانه را بگويد، خداوند، چهار پرنده از اين اذكار مىآفريند كه آنها تا قيامت خدا را تسبيح و تقديس و تهليل مىكنند:
من قال سبحان اللَّه و الحمد اللَّه و لا اله الا اللَّه و اللَّه اكبر، خلق اللَّه منها اربعة اطيار تسبحه و تقدسه و تهلله الى يوم القيامة. «٢» اين نشانه تجسم اعمال است. پرندگانى را كه خدا با اين اذكار چهارگانه مىآفريند، در آسمان و زمين نيستند، بلكه در فضاى جان ذاكر و مسبح پديد مىآيند و پرواز مىكنند. آنگاه مؤمن سالك، طيران را در درون خود مىبيند و به جاى اين كه «طى الارض» ظاهرى داشته باشد، «طى الارض و السماء» باطنى دارد؛ يعنى، در عين حال كه در يك جا نشسته است، «جهانى است بنشسته در گوشهاى».
بخشش گناهان از امام صادق (ع) رسيده است كه اگر پس از گفتن تسبيح حضرت فاطمه زهرا (سلام اللَّه عليها» يك بار «لا اله الا اللَّه» بگوييد، گناهان شما بخشوده مىشود: هرگاه كار مهمى در امور