الصّالِحُ لِلرَّجلِ الصّالِحِ؛ چه نيكوست كه مال سالم و پاك در دست انسان صالح و خوب باشد.» و اگر به دست مفسدان رسد، ماده فساد و عناد وى زيادتر مى‌گردد. «١» مثل باران و سنگ صاف‌ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى‌ كَالَّذِي يُنْفِقُ مالَهُ رِئاءَ النَّاسِ وَ لا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْاخِرِ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوانٍ عَلَيْهِ تُرابٌ فَأَصابَهُ وابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْداً لا يَقْدِرُونَ عَلى‌ شَيْ‌ءٍ مِمَّا كَسَبُوا وَاللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكافِرِينَ. (بقره: ٢٦٤)
اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد! بخشش‌هاى خود را با منت و آزار باطل نسازيد! همانند كسى كه مال خود را براى نشان دادن به مردم، انفاق مى‌كند و ايمان به خدا و روز رستاخيز نمى‌آورد؛ و (كار او) هم چون قطعه سنگى است كه بر آن (قشر نازكى از) خاك باشد؛ (و بذرهايى در آن افشانده شود) و رگبار باران به آن برسد (و همه خاكها و بذرها را بشويد!) و آن را صاف (و خالى از خاك و بذر) رها كند. آن‌ها از كارى كه انجام داده‌اند، چيزى به دست نمى‌آورند و خداوند جمعيت كافران را هدايت نمى‌كند.
خداوند متعال در اين جا اعمال رياكارانه و انفاق‌هاى آميخته با منت و آزار انسان‌هاى سنگ دل و قسى القلب را به قشر خاكى تشبيه كرده است كه روى سنگ صافى قرار گرفته باشد و بذرهاى مستعدى در اين خاك افشانده شود، و در معرض هواى آزاد و تابش آفتاب قرار گيرند و سپس باران پر بركت دانه‌درشتى بر آن ببارد و آن قشر خاك نازك و بذرها را بشويد و پراكنده سازد، و سنگى غير قابل نفوذ كه هيچ گياهى در آن نمى‌رويد، با قيافه خشونت بار خود آشكار گردد.
تابش آفتاب و هواى آزاد و نزول باران پر بركت زمانى مفيد و ثمر بخش است كه محل بذر مناسب باشد، بنابراين محلى كه ظاهر آراسته و درونى خشن و غير قابل نفوذ دارد و تنها قشر نازكى از خاك روى آن را گرفته، محلى مناسب براى افشاندن بذر و پرورش گياه نيست، چرا كه پرورش گياه و درخت نياز به اين دارد كه علاوه بر روى زمين، اعماق آن هم آماده براى پذيرش ريشه‌ها و تغذيه آن باشد.
آرى! عيب از محل است كه قابليت ندارد. چنان كه سعدى مى‌گويد:
«قلب آدم رياكار هم چون سنگ سخت است و قابليت پذيرش رحمت حق را ندارد.»