١. جنگ با خوارج درصورت شورش عليه امام عادل: اگر گروهى از خوارج عليه حكومت اسلامى يا امام عادل شوريدند و امنيت جامعه را بر هم زدند بايد با آنان جنگيد.
إِنْ خَرَجُوا مِنْ جَمَاعَةٍ أَوْ عَلَى إِمَامٍ عَادِلٍ فَقَاتِلُوهُمْ‌ ٢. وارد جنگ نشدن با خوارج در صورت شورش عليه پيشواى ستمگر: اگر خوارج عليه حكومت جائر (مانند معاويه) وارد جنگ شوند نبايد با آنان جنگيد (چنانچه امام مجتبى (ع) وارد نشدند) زيرا در اين زمينه مجالى هست.
وَ إِنْ خَرَجُوا عَلَى إِمَامٍ جَائِرٍ فَلَا تُقَاتِلُوهُمْ فَإِنَّ لَهُمْ فِي ذَلِكَ مَقَالًا بغات:
شرايط جواز جنگ با ١؛ موانع جنگ با ٢ ٥٢٠- ٣٢٣- بِإِسْنَادِ الُمجَاشِعِيِّ، عَنِ الصَّادِقِ (ع)، عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ (ع) قَالَ: عَلَيْكُمْ بِالْجِهَادِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ، فَإِنَّمَا يُجَاهِدُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ رَجُلَانِ إِمَامٌ هُدًى أَوْ مُطِيعٌ لَهُ مُقْتَدٍ بِهُدَاهُ. (بحار ٩٧/ ٢٤، ح ٢١)
امام صادق (ع) از على (ع) فرمود: بر شما باد به جهاد در راه خدا با اموال و جان‌هايتان؛ زيرا دو كس در راه خدا جهاد مى‌كند: امامى كه هدايت‌گر جامعه است و كسى كه از امام اطاعت كرده و با هدايت او در جهاد شركت مى‌كند.
١. جهاد با مال وجان در راه خدا: انسان بايد با مال و جان خود در راه خدا جهاد كند. اين از تكاليف الهى است كه خداوند بر مسلمانان واجب كرده است.
عَلَيْكُمْ بِالْجِهَادِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ‌ ٢. جهاد مشروع از ناحيه امام و پيروان او: دو دسته در راه خدا جهاد مى‌كنند: امامى كه هدايت گر جامعه است و پيرو او كه با راهنمايى امام در جهاد شركت مى‌كند. «امام هدى» هم بر امام معصوم و هم‌