جهاد در آيينه روايت(ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٠٦
٢. ضرورت شناسايى و پوشش مناطق نفوذ دشمن: در شيوههاى نظامى گذشته، حفر خندق در اطراف شهرها يكى از راههاى جلوگيرى از نفوذ دشمن بوده و خندقها در برخى مواضع كم عرض بوده تا ورود و خروج به شهر ممكن باشد. حضرت مىفرمايد: در نقاط كم عرض خندق كه منافذ ورودى دشمن است مستقر شويد و صف آرايى كنيد. اين فرمايش حضرت اين نكته را مىرساند كه بايد براى دفاع از خويش در مقابل هجوم دشمن، راههاى نفوذ احتمالى دشمن راشناسايى كرده و آن مناطق را پوشش داد.
فَصُفُّو جهاد در آيينه روايت(ج٢) ٤١٥ كتاب ششم: مستدرك الوسائل ا عَلَى أَبْوَابِ الْخَنَادِقِ ٣. ضرورت داشتن اعتماد به نفس در مقابل دشمن: حضرت مىفرمايد: به چهره دشمن خيره نشويد و تعداد نفرات آنها شما را به وحشت نيندازد. لذا سپاه اسلام بايد اعتماد به نفس خويش را حفظ كنند تا امكانات نظامى دشمن آنان را در هراس نيفكند.
وَ لَا تَنْظُرُوا فِي وُجُوهِهِمْ وَ لَا يَهُولَنَّكُمْ عَدَدُهُمْ ٤. حفظ سنگرها و مواضع در جنگهاى دفاعى: حضرت مىفرمايد: هنگام حمله دشمن مقاومت كنيد و از سنگرها و مواضع خود حفاظت نماييد.
وَ انْظُرُوا إِلَى أَوْطَانِكُمْ مِنَ الْأَرْضِ ٥. دفاع و مقاومت همه جانبه در مقابل هجوم گسترده دشمن: حضرت مىفرمايد: هنگامى كه دشمن به سوى شما لشكر كشيد و به موضع شما حمله كرد، كار شما فقط مقاومت و بستن راههاى نفوذ دشمن است. (ظاهراً منظور حضرت آن است كه هنگام حمله دشمن نيروهايتان را پراكنده نكنيد و همه مشغول دفاع شويد.)
فَإِنْ حَمَلُوا عَلَيْكُمْ فَاجْثُوا عَلَى الرُّكَبِ، وَ اسْتَتِرُوا مَعاً بِالتِّرَسَةِ صَفّاً مُحْكَماً لَا خَلَلَ فِيهِ ٦. اجراى عمليات هنگام عقب نشينى يا فرار دشمن: در ادامه حضرت مىفرمايد:
هنگامى كه دشمن به شما پشت كرد با شمشيرهايتان به آنهاحمله كنيد. از آنجا كه در ادامه در فقره بعدى سخن از شكست و فرار دشمن به ميان آمده، روشن مىشود شايد منظور اين فقره صرفاً عقب نشينى