جهاد در آيينه روايت(ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢١٢
آنچه از او گرفته مىشود، اسباب ذلتش مىگردد. پس براى آن خوارى كه به او مىرسد ناراحت مىشود و عاقبت رام گشته اسلام را مىپذيرد.
٢- «ابن مسلم» گويد: به امام صادق (ع) عرض كردم: نظر شما در اين مورد چيست كه اينان از اهل كتاب خمس زمين جزيه را مىگيرند و جداگانه جزيه سرانه هم از آنها مىستانند؟ آيا در اين مورد براىشان وظيفه معينى مقرر گرديده است؟
فرمود: آنچه براىشان لازم شده چيزى است كه خودشان بر خود، روا داشتهاند و پيشواى مسلمين نمىتواند از آنها بيشتر از جزيه چيزى بگيرد، و مخير است كه جزيه را به سرانه نفرات آنها وضع كند كه در اين صورت ديگر بر اموالشان چيزى واجب نمىگردد.
عرض كردم: پس اين خمسى كه از زمينهاى آنان گرفته مىشود چيست؟
فرمود: آن چيزى بود كه پيغمبر خدا (ص) بر آن با آنان مصالحه كرد.
طرفهاى درگير در جنگهاى خارجى دو دستهاند: يا مشركان اند كه معتقد به هيچ دينى نيستند و يا اهل كتاباند كه به يكى از اديان جهاد در آيينه روايت(ج٢) ٢٢١ كتاب پنجم: وسائل الشيعه يهود، مسيحيت و يا زرتشت پايبندند. حال در صورتى كه از دستهاول يعنى مشركان باشند، دو راه دارند، يا پذيرش اسلام يا جنگ. اما اگر از دسته دوم باشند، علاوه بر آن دو راه، راه سومى نيز اسلام براى آنها پيش بينى كرده است كه پرداخت نوعى ماليات است كه به آن «جزيه» مىگويند. فلسفه پرداخت جزيه آن است كه اهل كتاب به ازاى آنكه در پناه حكومت اسلامى در كمال امنيت و آسايش زندگى مىكنند، بايد نوعى ماليات به دولت اسلامى بپردازند كه روايت بالا پيرامون مقدار و نحوه گرفتن جزيه از اهل كتاب است.