الْحَسَنِ (ع) وَ قَالَ: (ارْفُقْ يَا وَلَدِي بِأَسِيرِكَ، وَ ارْحَمْهُ وَ أَحْسِنْ إِلَيْهِ وَ اشْفَقْ عَلَيْهِ- إِلَى أَنْ قَالَ- فَلَمَّا أَفَاقَ نَاوَلَهُ الْحَسَنُ (ع) قَعْباً مِنْ لَبَنٍ، وَ شَرِبَ مِنْهُ قَلِيلًا ثُمَّ نَحَّاهُ عَنْ فَمِهِ، وَ قَالَ: (احْمِلُوهُ إِلَى أَسِيرِكُمْ) ثُمَّ قَالَ لِلْحَسَنِ (ع): (بِحَقِّي عَلَيْكَ يَا بُنَيَّ إِلَّا مَا طَيَّبْتُمْ مَطْعَمَهُ وَ مَشْرَبَهُ، وَ ارْفُقُوا بِهِ إِلَى حِينِ مَوْتِي، وَ تُطْعِمُهُ مِمَّا تَأْكُلُ وَ تَسْقِيهِ مِمَّا تَشْرَبُ، حَتَّى تَكُونَ أَكْرَمَ مِنْهُ) الْخَبَرَ.
(مستدرك الوسائل ١١/ ٧٩، ح ١٢٤٦٨)
«لوط بن يحيى» از اساتيد خودش نقل كرده كه گفت: آن‌گاه (امام على (ع)) به سوى فرزندش حسن (ع) نگريست و فرمود: پسرم! با اسيرى كه در اختيار دارى مدارا كن، و با او مهربان باش، به او نيكى كن و بر او نرم‌دل باش. تا آن كه گويد: وقتى آن حضرت به هوش آمد، امام حسن (ع) كاسه بزرگى از شير آورد. على (ع) اندكى از آن را نوشيد. بعد آن را از دهانش دور كرد و فرمود: آن را براى اسيرتان ببريد.
آن‌گاه به امام حسن (ع) فرمود: پسرم! به حقى كه من بر تو دارم، خوراكى و نوشيدنى او را پاكيزه گردانيد و تا هنگام مرگ با وى مدارا كنيد و از خوراكى و آشاميدنى كه خودت استفاده مى‌كنى به او بده تا آن كه گرامى‌تر از او باشى».
١. رعايت حقوق معنوى اسير: حقوق انسانى اسير، يعنى برخورد شايسته و رفتار نيكو با وى، بايد رعايت شود. اسلام حتى بيش از اين به‌حقوق معنوى اسير توجه كرده و مهربان بودن با اسير را از ما مى‌خواهد. و اين امر را در سيره مولاى متقيان على (ع) شاهد هستيم، آنگاه كه به فرزندش امام حسن (ع) دستور مدارا و مهربانى و نيكى كردن به اسير را مى‌دهد.
ارْفُقْ يَا وَلَدِي بِأَسِيرِكَ، وَ ارْحَمْهُ وَ أَحْسِنْ إِلَيْهِ وَ اشْفَقْ عَلَيْهِ‌