چهل مجلس (اقبالنامه) - علاء الدوله سمنانى؛ حقیقت، عبد الرفیع - الصفحة ٢٠٣ - بخش دوم متن چهل مجلس شيخ علاء الدوله سمنانى
مصلى كه در خلوت تست، نه از آن اوست؟! گفتم: الهى اگر مرا به اينها خواهى گرفت [و][١] حجاب من خواهد شد. ازين نوع بسيار دارم.
فرمود كه ديگرها از براى ما صرفكردى. خشنودى خصمان آن بر ماست. اما اين را براى خود نگاه داشتى. عهده آن برتست. چون اين بفرمود و من از واقعه بازآمدم و از هيبت، عرق كرده بودم. در حال كسى به سمنان فرستادم تا آن مصلى را صدقه دادند.
و ديگر از ضعيف پرسيد كه پس اگر ظالمى مال حرام به كسى مىدهد كه آنكس بداند كه آن مال نخواهد داد به خداوند و در فسق خرج خواهد كرد از وى و به صدقه كردن بهتر باشد. فرمود كه نه درويش مىبايد كه از دو خير خير بزرگتر گزيند و از دو شر شر كمتر اختيار كند. چون مضطر شود. اينجا دو چيز است يكى آنكه عرض خود نگاه دارد و رهين منت ظالمان نگردد و تكبر بر متكبران اظهار كند[٢] و يكى ديگر آنكه مال را قبول كند و به صدقه دهد تا در فسق خرج نكنند[٣] و در اين قضيه ناگرفتن بهتر است و عرض خود نگاه داشتن. اما اگر كسى گرفته باشد، صدقه كردن بهتر باشد مادام كه صاحب حق معلوم نيست. اما اگر نقض عرض و منت ظالم نبود هر آينه گرفتن و صدقه كردن بهتر باشد به دو وجه، يكى آنكه آلت فسق نشود و ديگر آنكه از صدقه بركت به خداوند آن برسد و به ايشان كه سعى كرده باشند هم برسد ...[٤] كه شما را طلبيديم تا در قصه بشنويد كه دوش ديده است و در آخر كسى او را بازآورده از آن حال و او به لطف آنكس جواب داده و تندخوئى نكرده. آنكه فرمود چنين ديده
[١] - ما برافزوديم.
[٢] - در نسخه:( كنند).
[٣] - در نسخه:( نكند).
[٤] - در نسخه چهار كلمه افتاده است.