در بخش دوم، به اعمال جاهلى مردمان زمان پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله پرداخته، و از برخى موارد همچون: وضع زن، رباخوارى، تعطيل نعمت‌هاى الهى، زنده به گور كردن دختران، شراب، قمار، و ازدواج با محارم، سخن به ميان آورده و نظر اصلاحى قرآن كريم را در هر بُعد نشان داده است.

در بخش پايانى، مربوط به جاهليت جديد، مسائلى همچون: حجاب، آزادى جنسى، لباس، شراب، قمار، تبعيض نژادى، حقوق بشر، تروريسم و آدم‌ربايى را ياد آور شده، و آثار و تبعات هر موضوع را بررسى نموده است.

٧٢. بررسى آثار تربيتى حمد و شكر در آيات و روايات (با تأكيد بر «صحيفه سجاديه»)

، نرگس الماسى، كارشناسى ارشد علوم قرآن و حديث، دانشكده اصول دين، استاد راهنما: دكتر فتح اللَّه نجارزادگان، استاد مشاور: دكتر ناصر رفيعى، ١٣٨٤، ١٨٥ ص.

اين پايان‌نامه، نه فصل دارد: فصل اوّل را به كلّيات اختصاص داده و به بيان مقدمه، تبيين مسئله، اهمّيّت مسئله، پيشينه تحقيق، سؤالات تحقيق، فرضيه پژوهش، روش تحقيق، محدوديت‌هاى پژوهش، و تعريف اصطلاحات «تربيت»، «حمد»، «شكر»، پرداخته است.

در فصل دوم، با عنوان بررسى و تحليل «حمد»، به معناى لغوى و اصطلاحى، پيشينه، حقيقت، و حكمت نقل حمد از زبان حق تعالى مى‌پردازد. در ادامه، به پيوند حمد و توحيد و ارزش آن اشاره مى‌كند و با بيان گستره حمد در زندگى، فصل را به پايان مى‌رساند.

در فصل سوم، به بيان منشأ حمد كه «معرفت» است و راه‌هاى معرفت، شامل راه حس، عقل، دل، و مراتب معرفت و برترين مرتبه آن، و پيوند معرفت با حمد مى‌پردازد.

فصل چهارم را با عنوان بررسى و تحليل «شكر»، به معناى لغوى و اصطلاحى، فضيلت، حقيقت، عامل، و لزوم شكر، اختصاص داده است.

در فصل پنجم به بيان مراتب شكر، پيوند شكر با توحيد، و در نحوه ارتباط حمد با شكر مى‌پردازد.

فصل ششم- كه از اصلى‌ترين فصل‌هاى تحقيق است- به معرفى آثار تربيتى حمد پرداخته است.

در فصل هفتم نيز به معرفى آثار تربيتى شكر، شامل بهره‌مندى از آثار ذكر، تقوامدارى،