چكيده پايان نامه هاى حديثى - هوشمند، مهدى - الصفحة ١٣٧ - ١٦٣ پژوهشى در پيرامون اصحاب اجماع

مرحوم استاد محمّد تقى جعفرى و همچنين كتاب نهج الصباغة فى شرح نهج البلاغة، بيشتر بحث‌هاى پايان‌نامه، حديثى است.

نگارنده، در يك درآمد و سه فصل، به بررسى تاريخى- روايى اين برهه پرداخته است:

در بخش درآمد رساله، به بررسى اجمالى ٢٥ سال خلافت پس از پيامبر صلى الله عليه و آله كه در شناخت زمينه‌هاى شكل‌گيرى حكومت على عليه السلام، اصلاحات علوى، مخالفت‌ها و رويارويى‌ها مؤثر است، پرداخته است.

در فصل اوّل، به بررسى چگونگى بيعت مردم با على عليه السلام، ويژگى‌هاى بيعت آن حضرت، علل امتناع امام از پذيرفتن خلافت و سپس انگيزه‌هاى على عليه السلام در به عهده گرفتن خلافت، اصلاحات فورى امام عليه السلام پس از زمامدارى، يعنى اصلاحات اقتصادى و سياسى پرداخته است.

در فصل دوم، با عنوان رويارويى‌ها- كه شامل سه بخش است- به تجزيه و تحليل جنگ‌هاى جمل، صفين و نهروان پرداخته است.

فصل سوم با عنوان دوران غم و تنهايى، به وقايع سال‌هاى پايانى زندگى على عليه السلام اختصاص دارد كه در آن، نخست رويدادهاى ناگوار پس از جنگ نهروان، مانند شهادت مالك اشتر و محمّد بن ابى‌بكر، فتح مصر و حملات غارتگرانه معاويه را بررسى كرده، سپس به عل تنهايى على عليه السلام در دوران پايانى حكومت و عوامل نافرمانى سپاهيان على عليه السلام و سستى آنها در نبرد پرداخته است.

بخش سوم رساله را نيز به شهادت على عليه السلام اختصاص داده است.

١٦٣. پژوهشى در پيرامون اصحاب اجماع‌

، سيّد محمّد رضوى، كارشناسى ارشد پيوسته الهيات، معارف اسلامى و ارشاد، دانشگاه امام صادق عليه السلام، استاد راهنما: على اكبر غفارى صفت، استادان مشاور: حجة الاسلام سيّد حسين مصطفوى و دكتر كامران ايزدى مباركه، ١٣٧٥، ١٦٠ ص.

محور بحث در اين پژوهش، عبارتى است كه از رجال كشّى نقل شده، و آن عبارت بحث‌برانگيز «أجمعت العصابة على تصحيح مايصح عنهم» است، كه مراد وى از «عصابه»، ١٨ نفر يا ٢٢ نفر از فقها است، كه در عصر امام باقر تا امام رضا عليه السلام مى‌زيسته‌اند. نگارنده، با كاوشى در كتب رجالى و تاريخى به بررسى شرح حال اين افراد پرداخته است.