[اشاره‌اى به مطالب مقدمه در دو فصل رساله بشود] آنچه وى در اين رساله تحقيق نموده، بيانگر اين است كه هر چند الميزان، از تفاسير مأثور به شمار نرفته، و نظير آنها درذيل هر آيه به آوردن متن روايت اقدام ننموده، تأثر و بهره‌گيرى آن از نقل و اثر، تحقيقاً، از تفاسير مأثور بيشتر است.

١٨٢. تأويل و جايگاه اهل بيت عليهم السلام در تأويل قرآن كريم‌

، محمّد عينى‌زاده (موحد)، كارشناسى ارشد الهيات و معارف اسلامى، دانشگاه تهران، استاد راهنما: دكتر مرتضى آية اللَّه زاده شيرازى، استاد مشاور: حجة الاسلام محمّد على مهدوى‌راد، [بى‌تا]، ٢٣٨ ص.

بررسى تأويل و نقطه افتراق آن با تفسير، و اين كه چه رابطه‌اى بين تأويل آيات قرآن با اهل بيت عليهم السلام وجود دارد، با بيان مفهوم اصطلاحى تأويل، ضمن بررسى آيات قرآنى، روايات و ديدگاه‌هاى دانشمندان، از مطالبى است كه نگارنده در رساله خود، به بحث و بررسى آن پرداخته است.

اين پايان‌نامه از پنج فصل تشكيل يافته است:

نگارنده، نخست با بيان مقدمه‌اى، تعريف مسئله و معانى مختلف اين عنوان را مورد بررسى قرار داده و سپس با بيان تلازم بين حديث ثقلين با اين تحقيق، ضرورت انجام آن را تشريح نموده است.

در فصل اوّل، با عنوان سخنى در فهم قرآن كريم، به معرفى اين كتاب آسمانى و پيشينه تاريخىِ فهم و تفسير قرآن و منابع فهم قرآن پرداخته و اين منابع را به چهار دسته تقسيم نموده، كه عبارت‌اند از: بيان خود قرآن كريم، بيان رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله، بيان عترت و اهل بيت مطهر پيامبر عليهم السلام، بيان صحابه و تابعين، كه مفصّلًا، دلايل حجيت هر قسمت نيز در ذيل همان قسمت آمده است.

در فصل دوم، حوزه معنايى واژه «تأويل» در لغت و كاربرد آن را شرح داده است، و با نقل اقوال مختلف لغويان و ادبا، و كاربرد اين اصطلاح در موارد مختلف و جايگاه آن در هر مورد، به اين مطلب اشاره دارد كه واژه «تأويل» در متون روايى و حديثى و در لسان مفسّران و اهل علم نيز در معناهاى متعددى به كار رفته است.

نگارنده، در فصل سوم، حوزه معنايى تأويل در قرآن كريم را بررسى كرده و در