، امير محمودى فرد، كارشناسى ارشد فلسفه و كلام اسلامى، دانشگاه آزاد اسلامى تهران مركزى، استاد راهنما: دكتر غلامحسين ابراهيمى دينانى، استاد مشاور: دكتر على مهدى زاده، بى تا، ١٤٠ ص.

بررسى راه‌كارهاى رسيدن به خودسازى معنوى، بر پايه مكتب اخلاقىِ مولاى موحّدان، حضرت على عليه السلام و ردّ تناقضات مكاتب اخلاقى ديگر وذكر قواعد اخلاقى مكتب اسلام، از جمله مطالبى است كه‌نگارنده، در پايان‌نامه خود تحقيق كرده است.

پاسخ به اين سؤال كه: آيا در اخلاق، بايد از خالق پيروى كرد؟ و توضيح علل اين پيروى، وبيان علت اختلاف انسان‌ها در خلق و خوى، و تبيين جايگاه اخلاق در نهج البلاغه و اختلاف آن با ديدگاه اشاعره، در بخش اوّل آمده است.

در بخش دوم، اسوه اخلاق در نهج البلاغه معرفى شده، و با اذعان به اين كه انتخاب اين اسوه، بايد از ناحيه آفريننده باشد، علت‌هاى آن را بر مى‌شمرد، و ويژگى‌هاى اخلاقىِ دوستان پيامبر صلى الله عليه و آله و حضرت على عليه السلام را، در پايان اين بخش، مى‌آورد.

در بخش سوم، نويسنده، چند صفت ازصفات اسوه را برشمرده و هر يك را در وجود مبارك حضرت على عليه السلام بررسى كرده است.

در بخش چهارم، ويژگى‌هاى قواعد اخلاقى در كلام امير مومنان عليه السلام بيان شده و بارزترينِ اين قواعد را، كه تقوا است، توضيح داده است.

پايان‌بخشِ رساله بررسى يكى ديگر از قواعد ياد شده، يعنى تواضع است و راه‌هاى حصولِ تواضع، از ديدگاه مولاى موحّدان، على عليه السلام، بيان گرديده است.

٢٠. ادب در تعاليم قرآن و سنّت‌

، محمّد رضا غفورى، كارشناسى ارشد علوم قرآن و حديث، دانشكده الهيات و معارف اسلامى دانشگاه تهران، استاد راهنما: حجة الاسلام على حجّتى كرمانى، ١٣٧٢، ٢٣٢ ص، دست‌نويس.

بحثى كه مصنّف رساله، در صدد بيان و توضيح آن است- و يك بحث اخلاقى است- اين است كه اگر شخص از سرِ هدايت‌يابى و ايمان، در قرآن بنگرد، بسيارى از آيات و سوره‌ها را مى‌يابد كه او را در رسيدن به اهداف بلند و متعالىِ مورد نظرش، كمك و هدايت مى‌كنند و با بهره‌گيرى از آنها به راحتى، به مقصود خود مى‌رسد. اصول و زمينه اصلى اين بحث را مرحوم علّامه طباطبايى در تفسير الميزان در ذيل آيه ١١١ سوره مائده آورده و در آن جا، بيشتر بر ادب انبيا تأكيد نموده است، و همين، محور و پايه بحث شده‌