قصه را به گونه‌اى پذيرا نقل كرده‌اند مانند جار اللَّه زمخشرى، ابوالحسن واحدى، احمد بن سهل بلخى، يونس بن بكير، سعد واقدى، ابن جرير طبرى، المحلّى، جلال‌الدين سيوطى، ابن اثير جزرى، و نيز شرق‌شناسانى همچون رژى بلاشر، مونتگمرى وات، كنستانت ديرژيل، ادمونت رابت، موريس گدمُرى، كارل بروكلمان بوهل، و نيز گفتار صاحب‌نظرانى همچون ابن حبّان، ابوالفتوح رازى، بيضاوى، عبد الرحمن بن احمد سهيلى، فخر الدين رازى، شوكانى، آلوسى، عمر فرّوخ و سيّد قطب در ردّ اين افسانه، و همچنين آراى عده‌اى كه قائل به توجيه و تأويل قصه شده‌اند، مانند ابن حجر عسقلانى، با استناد به ادله عقلى و نقلى به‌تفصيل ارائه شده است.

٣٥. افسردگى و حزن در آيات، روايات و روان‌شناسى (بررسى تطبيقى)

، محمّد تقديرى، كارشناسى ارشد روان‌شناسى، مركز تربيت مدرس حوزه علميه قم، استاد راهنما:

دكتر احمد بهشتى، استاد مشاور: دكتر على شريعتمدارى، ١٣٧٤، ٢٧٣ ص.

اين تحقيق، به دنبال دستيابى به پاسخ چهار سؤال است: ١. ماهيت افسردگى چيست و رابطه آن با حزن و اندوه چگونه است؟؛ ٢. زمينه‌هاى پيدايش و عوامل تشديد و گسترش افسردگى چيست؟؛ ٣. جايگاه حزن و اندوه در آيات و روايات كجاست؟

آيا حزن ممدوح است يا مذموم؟؛ ٤. نگرش اسلام نسبت به پيشگيرى و درمان افسردگى چيست؟

اين پايان‌نامه، در پنج بخش فراهم آمده است. در بخش نخست، نگارنده تعريف افسردگى و ارتباط آن با حزن و ديدگاه‌هاى مختلف در باره ماهيت افسردگى و حزن، و ارتباط ميان آنها را ارائه نموده است.

در بخش دوم، وى پس از برشمردن ارضاى نيازهاى اساسى، به عنوان زمينه پيدايش افسردگى، نيازهاى اصلى انسانى را به نيازهاى زيستى، روحى، شناختى و ساير نيازها تقسيم كرده است.

در بخش سوم، عوامل پيدايش حزن و افسردگى را بررسى نموده است. وى، عوامل جسمانى، شناختى و روانى را عمده‌ترين عوامل پيدايش افسردگى دانسته است.

بخش چهارم، بررسى آثار افسردگى، همچون پيرى زودرس و خودكشى است.

در بخش پنجم، روش‌هاى درمان افسردگى، بررسى شده است. مؤلف، درمان‌هاى جسمى، از طريق غذا و دارودرمانى، درمان از راه اصلاح بينش نظرى و عملى، درمان از