چكيده پايان نامه هاى حديثى - هوشمند، مهدى - الصفحة ١٥١ - ١٧٧ تاريخ و سنت هاى آن در«نهج البلاغه»

دراية الحديث و سير تطور آن، رجال و نيز اجازات موجود در اين دو قرن را تبيين نموده است.

در بخش چهارم، به بيان آثار تأليفى قرن هفتم و هشتم پرداخته، كه داراى دو فصل با اين عناوين است: آثار خطى وشرح آثار چاپى موجود از اين دو قرن.

در انتها هم خاتمه‌اى ذكر نموده كه در آن، نتايج كلّى از بيان مطالب پايان‌نامه را ارائه نموده است.

١٧٧. تاريخ و سنّت‌هاى آن در «نهج البلاغه»

، احمدشاه على‌فردويى، كارشناسى ارشد علوم قرآن و حديث، دانشكده اصول دين قم، استاد راهنما: دكتر محمّد كاظم شاكر، استاد مشاور: حجة الاسلام احمد عابدى، ١٣٧٨، ١٤٥ ص.

ديدگاه على عليه السلام در نهج البلاغه، نسبت به تاريخ و ارزش و اهمّيّت آن چگونه است؟ آيا از نظر نهج البلاغه، تاريخ سنّت‌هايى دارد؟ روشش در اين باره چيست؟ شناخت سنّت‌ها چه تأثيرى در روند زندگى انسان دارد؟ اينها، سؤالات اصلى اين تحقيق است كه نگارنده بدانها پرداخته است.

اين رساله، از چهار فصل فراهم آمده است:

در فصل اوّل، به كلّيات بحث از قبيل بيان مسئله، سؤالات مطرح شده در تحقيق، فرضيات، اهداف و روش تحقيق پرداخته است.

فصل دوم، پيرامون تاريخ است. تعريف معناى لغوى و اصطلاحى «تاريخ»، تاريخ از ديدگاه غيرمسلمين، ارزش و اهمّيّت تاريخ، عبرت‌آموزى از گذشتگان، تنقيح تاريخ، تحول و تكامل تاريخ، نظرات برخى مورخان در باره تكامل تاريخ و نظر اسلام در اين مورد، عوامل مؤثر در حركت تاريخ، از جمله زيرمجموعه‌هايى است كه در اين فصل مورد بررسى نگارنده قرار گرفته است.

فصل سوم رساله، پيرامون سنّت است. وى ابتدا معناى لغوى «سنّت»، سپس كاربرد اصطلاحى آن و انواع سنّت‌ها را شرح داده است.

در فصل چهارم- كه مبحث اصلى رساله است- به سؤالات مطرح در اين باب پاسخ داده است.

در فصل پنجم، نمونه‌هاى سنن تاريخى در نهج البلاغه را آورده، و ضمن تقسيم سنّت‌هاى تاريخى به دو دسته، به شرح هر يك از اين دو دسته پرداخته است.