در بخش اوّل از فصل اوّل، پس از بررسى واژه «مَثَل» و «تمثيل» از نظر لغوى، به جايگاه آن در ادبيات، ويژگى‌ها اقسام مقاصد، و روش ترجمه ضرب المثل‌ها پرداخته است.

در بخش دوم و سوم، موضوع امثال در قرآن و نهج البلاغه را بررسى كرده است.

فصل دوم رساله را به طور مشخص، به امثال موجود در نهج البلاغه اختصاص داده، برخى از امثال قرآنى نهج البلاغه را شرح داده است. در فصل سوم، امثال سائره و غير قرآنى نهج البلاغه را، طبق موارد كاربرد حضرت على عليه السلام، فصل‌بندى نموده، و برخى از آنها را به تفصيل بررسى كرده است.

١٨٩. تحقيق در باره شخصيت ابن عباس و روش تفسيرى او

، سيّد ابراهيم مير باقرى، دكترى رشته فرهنگ عربى و علوم قرآنى، دانشكده الهيات و معارف اسلامى دانشگاه تهران، استادان راهنما: دكتر يحيى نورى و دكتر سيّد محمّد باقر حجتى، بى تا، ٣٨٧ ص.

اين پايان‌نامه، در باره معرفى شخصيت علمى و روش تفسيرى يكى از اصحاب بزرگوار رسول خدا صلى الله عليه و آله است؛ شخصيتى كه در بين صحابه، از ويژگى خاصى برخوردار است و مورد قبول فريقين به شمار مى‌آيد. همچنين، روايات اين شخصيت برجسته، خصوصاً روايات تفسيرى او، جايگاهى ويژه دارد.

اين پايان‌نامه از يك مقدمه، دو باب و پنج فصل تدوين شده است:

گردآورنده، در مقدمه به بررسى شخصيت علمى ابن عباس پرداخته و ضمن آن، اهمّيّت و جايگاه علم تفسير را در بين جوامع اسلامى بررسى نموده است.

باب اوّل را تماماً به شرح زندگانى و معرفى ابن عباس پرداخته است. نام و نسب، ولادت و وفات و مدت عمر، خصائص ظاهرى و شمايل، و صفاتى از قبيل حافظه، سخنورى و فصاحت، هوش و فراست، سجايا و اخلاق ابن عباس را توضيح داده است.

ملازمت ابن عباس با پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله، موقعيت او نزد آن حضرت، شرح موقعيت ابن عباس در زمان خلفا و معرفى تعدادى از معاصران وى، زندگانى سياسى ابن عباس و تقارن آن با دوران خلافت حضرت على عليه السلام از ديگر مطالب فصل اوّل است.

فصل دوم، مربوط به شخصيت علمى ابن عباس و مقام و موقع تفسيرى اوست. القاب‌