مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٨١ - عدل چیست؟

نوعی حقوق و اولویت پیدا میکنند. مثلا کسی که با کار خود، محصولی تولید میکند، طبعاً نوعی اولویت نسبت به آن محصول پیدا میکند و منشأ این اولویت، کار و فعالیت اوست. همچنین کودکی که از مادر متولد میشود، نسبت به شیر مادر حق و اولویت پیدا میکند و منشأ این اولویت، دستگاه هدفدار خلقت است که آن شیر را برای کودک بوجود آورده است.

یکی دیگر خصوصیت ذاتی بشر است که طوری آفریده شده است که در کارهای خود الزاماً نوعی اندیشهها که آنها را اندیشه اعتباری مینامیم استخدام میکند و با استفاده از آن اندیشههای اعتباری به عنوان «آلت فعل» به مقاصد طبیعی خود نائل میآید. آن اندیشهها یک سلسله اندیشههای «انشائی» است که با «باید» ها مشخص میشود. از آن جمله این است که برای اینکه افراد جامعه بهتر به سعادت خود برسند «باید» حقوق و اولویتها رعایت شود. و این است مفهوم عدالت بشری که وجدان هر فرد آن را تأیید میکند و نقطه مقابلش را که ظلم نامیده میشود محکوم میسازد.

مولوی در اشعار معروف خود میگوید: