مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٩٣ - مشکل « علّت نخستین »

نارسائی مفاهیم فلسفی غرب

دوّمین علّتی که در مورد گرایشهای مادّی دسته جمعی در جهان غرب بسیار قابل اهمیت است، نارسایی مفاهیم فلسفی غرب است.

حقیقت این است که غرب در آنچه حکمت الهی نامیده میشود، بسیار عقب است و شاید عدّهای نتوانند بپذیرند که غرب به فلسفه الهی مشرق و خصوصاً فلسفه اسلامی نرسیده است. بسیاری از مفاهیم فلسفی که در اروپا سر و صدای زیادی بپا میکند، از جمله مسائل پیش پا افتاده فلسفه اسلامی است. در ترجمههای فلسفه غربی به مطالب مضحکی برمیخوریم که به عنوان مطالب فلسفی از فیلسوفان بسیار بزرگ اروپا نقل شده است، و هم به مطالبی برمیخوریم که میبینیم فیلسوفان دچار برخی مشکلات در مسائل الهی بودهاند و نتوانستهاند آنها را حل کنند؛ یعنی معیارهای فلسفیشان نارسا بوده است. بدیهی است که این نارساییها زمینه فکری را به نفع ماتریالیسم آماده میکرده است.

مشکل « علّت نخستین »

یکی از مسائلی که خوب است به عنوان نمونه ذکر کنیم، داستان فلسفی «علّت