شرح دعای کمیل - حسین انصاریان - الصفحة ٢٥١ - ٣ ـ رضا و قناعت نسبت به رزق و روزى

رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :

العِبَادَةُ عَشرَةُ أَجْزاء تِسْعَةُ أجْزاء فِى طَلَبِ الحَلاَلِ[١] .

« عبادت ده جزء است ، نُه جزء آن در طلب حلال است » .

در هر صورت رزق ، واقعيتى است كه بر سفره ى گسترده ى جهان نهاده شده و نسبت به هر كسى هم ، اندازه ى معين دارد و اين اندازه ى معين برپايه ى مصلحت خدا ، يا به صورتى گسترده و وسيع و يا به صورتى تنگ و ضيق است . گستردگى نعمت ، نشانه اى بر محبوبيت صاحب نعمت نزد خدا نيست و تنگى و ضيق نعمت ، علامت مغضوب بودن عبدى كه داراى تنگى نعمت است نمى باشد ، بلكه نعمت فراوان و تنگى رزق براى اهل دنيا زمينه ى امتحان است تا ثروتمند به شكر ، و تنگدست به صبر ، امتحان شود و شاكر از اين راه و صابر از اين طريق به پاداش عظيم الهى برسند . و نيز ثروتمند با انفاق مال به تنگدست اجرى افزون دريافت كند و تنگدست با حفظ شخصيت خويش و صبر بر قضاى الهى به جزايى فوق العاده نايل شود .

آن كه در وسعت رزق است بايد بداند اگر قيام به سپاسگزارى كه خرج كردن نعمت در مسير صحيح و قرار دادن نعمت در مخارج مشروع است ننمايد ، به عذاب دنيايى و آخرتى گرفتار مى گردد و آن كه در ضيق و تنگدستى است اگر در برابر اين تنگدستى صبر نكند و استقامت نورزد و دين را براى رفع تنگدستى با مردم نامرد معامله كند او هم به عذاب دنيايى و آخرتى دچار خواهد شد .

در اين كه وسعت رزق و تنگى آن ، امتحان و آزمايشى از جانب خداست ، مولاى اهل ايمان و امير مؤمنان (عليه السلام) مى فرمايد :

وَقَدَّرَ الأَرْزاقَ فَكَثَّرَها وَقَلَّلَها وَقَسَّمَها عَلَى الضِّيقِ وَالسَّعَةِ فَعَدَلَ فِيهَا لِيَبْتَلِىَ مَن ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

١ ـ جامع الاخبار : ١٣٩ ، الفصل التاسع و التسعون ; ميزان الحكمه : ٥ / ٢٠٥٨ ، الرزق ، حديث ٧٢٠٢ .