و از همين نتيجه دو نتيجه ديگر نيز مى‌توان گرفت- اول در هر واحد خارجى جز يك فعليت- فعليتهاى ديگر جزء ماده هستند مثلا در فعليت كرسى- تنها صورت كرسى فعليت كرسى مى‌باشد- و فعليتهاى ديگر مانند فعليت چوب و تخته- و ميخ جزء ماده كرسى هستند- نه فعليتهائى در برابر فعليت كرسى- .

دوم حامل قوه و امكانها ماده شىء است نه صورت آن(٨)زيرا براى اثبات لزوم ماده قبلى مى‌شود- مبنى بر اينكه امكان يا جوهر است يا عرض- ليكن جوهر نمى‌تواند باشد پس عرض است- آنگاه مى‌گويند اكنون كه عرض است- آيا از مقوله كيف است يا از مقوله اضافه- يا از مقوله ديگر قابل مناقشه است- زيرا چنانكه قبلا گفتيم استعداد يا امكان استعدادى- تعين خاص ماده است و به عبارت دقيقتر- استعداد همان ماده است با اعتبار تعين- يعنى استعداد عبارت است از ماده متعينه- يك واقعيت است كه هم مصداق ماده است- و هم مصداق استعداد- نه اينكه واقعيتى عارض بر واقعيت ديگر شده باشد- على هذا مفهوم استعداد از قبيل ساير مفاهيم فلسفى- يعنى وجود عدم ضرورت امكان...است- كه تحت هيچ مقوله‌اى در نمى‌آيند و از مقولات خارجند- و اگر بخواهيم عرض را اعم بدانيم- از آنچه در ظرف خارج عارض بر معروض مى‌شود- و آنچه در ظرف ذهن عارض مى‌گردد- شامل اينگونه امور نيز مى‌گردد- ولى در اين صورت بايد تعريف ديگرى از عرض بنمائيم- شايد به توفيق خدا در مقاله جوهر و عرض- مقاله ١٣ فرصتى براى اين بحث پيدا كنيم