فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٢ - بيعت (١) آیة الله محمد مؤمن قمى
«لقد رضى اللّه عن المؤمنين إذ يبايعونك تحت الشجرة»، من اولين كسى بودم كه در زير درخت با رسول خدا(ص) بيعت كردم.
در تفسير برهان از جابر از امام صادق(ع) نقل شده است:
قلت: قول اللّه عزّ وجلّ: {لقد رضى اللّه عن المؤمنين إذ يبايعونك تحت الشجرة } كم كانوا؟ قال: ألفاً و مائتين، قلت: هل كان فيهم علىٌ(ع)؟ قال: نعم، عليٌّ سيّدهم و شريفهم؛ (٢١)
به امام(ع) گفتم، در آيه آمده: {لقد رضى اللّه عن المؤمنين إذْا يبايعونك تحت الشجرة } آنان چند نفر بودند؟ فرمود: هزار و دويست نفر. گفتم: آيا على(ع) ميان آنان بود؟ فرمود: بله، على(ع) سرور و شريف آنان بود.
اگر چه اين آيه مباركه دلالت بر فضيلت اين بيعت مىكند، اما بر چيزى كه مخالف قواعد گذشته باشد، دلالت ندارد.
آيه دوم:
{إنّ الّذين يُبايعونك إنّما يبايعون اللّه يداللّه فوق أيديهم فمن نكث فإنّما ينكُثُ على نفسه و من أوفى بما عاهد عليهُ اللّه فسيؤتيه أجراً عظيماً } ؛
آنان كه با تو پيمان مىبندند در حقيقت با خدا پيمان مىبندند و دست خدا بر فراز دستهاى ايشان است، پس هركه پيمان شكنى كند جز اين نيست كه عليه خويش پيمان شكسته و آن كه به آنچه با خدا پيمان بسته است وفا دار بماند، خداوند به زودى پاداش بزرگى را به او خواهد داد». (٢٢)
آيه مباركه، بيعت با رسول خدا(ص) را بسيار بزرگ دانسته و آن را برابر با بيعت با خداوند متعال قرار داده و با جمله «يداللّه فوق ايديهم» حكم به بزرگى مقام آن كرده است ـ بنابر بعضى از احتمالات ـ و حكم قطعى كرده است كه هركس عهد خود را بشكند و نقض كند ضرر آن به
(٢١) تفسير البرهان، ج٥، ص٨٨، الرقم ٩٩٠٦.
(٢٢) فتح، آيه ١٠.