«بيع، دادن كالا و گرفتن ثمن آن است، و شراء، دادن ثمن و گرفتن كالاست... لفظ مبايعه و مشارات در هر دو مورد به كار مى‌رود... بايع السلطان يعنى اطاعت از سلطان در مقابل مال اندكى كه به او مى‌بخشد به كار مى‌رود. به اين كار بيعت و مبايعه مى‌گويند. آيه {فاستبشروا ببيعكُمُ الذي بايعتم به } در سخن خداوند عزّ وجلّ اشاره به بيعت رضوان دارد كه در آيه ديگر آمده است: {لقد رضي اللّه‌ُ عن المؤمنين إذ يبايعونك تحت الشجرة } ، و نيز به آيه {إنّ اللّه‌ اشترى من المؤمنين أنفسهم } ،اشاره دارد. (٤)

ظاهر عبارات راغب آن است كه بيعت از ماده «بيع» گرفته شده است؛ زيرا كه فرد بيعت كننده متعهّد مى‌شود تا در قبال آنچه كه سلطان به او مى‌بخشد مطيع و فرمانبردار او شود، «رضخ» نيز به معناى دادن مال است. پس بيعت مانند اصل معناى بيع، اطاعت از سلطان است در قبال امنيتى كه سلطان به مال و مسكن و... به او مى‌بخشد.

فيّومى در مصباح گفته (٥)است:

بيعت، دست دادن بر ايجاب بيع است. همچنين بر مبايعه و فرمانبردارى هم، اطلاق مى‌شود.

ابن اثير در نهايه گفته است:

در حديث آمده است كه فرمود: «آيا با من بر اسلام بيعت نمى‌كنيد»، كه عبارت از معاهده و پيمان بستن براسلام است. هريك از دو طرف، گويا آنچه را داشته به ديگرى فروخته است و وجود خود و اطاعت و فرمانبرداريش را به او اعطا كرده

(٤) مفردات ألفاظ القرآن،ص١٥٥، ماده «بيع».
(٥) المصباح المنير، ص٦٩، ماده «بيع».