مى‌نمايند، ولى صاحب نظران ترديدى در حجيت ظواهر نسبت به همه ندارند، و قول شاذ محقق قمى را مخدوش مى‌دانند، هر چند او در نهايت پيام شريعت را از قرآن و عترت كسب مى‌نمايد، و در اين جهت هم‌داستان با ساير فقيهان است. (١)

قاعده اشتراك تكليف

دانشوران فقه و اصول براى احراز جاودانگى احكام شريعت علاوه بر استدلال به قضاياى حقيقيه و شمول خطابات شفاهى، به اطلاق مقامى ادله لفظى نيز استدلال نموده‌اند. (٢) در كنار اين دلايل قاعده اشتراك تكليف مى‌باشد كه به واسطه آن استمرار و كشش زمانى حكم شرعى تا زمان حاضر ثابت مى‌گردد.

اين قاعده داراى مستند قرآنى و روايى است و از جمله آياتى كه براى اثبات اين قاعده مورد استناد قرار مى‌گيرد، آيه كريمه «من بلغ» است:

{أوحى إلىّ هذا القرآن لأنذركم به و من بلغ} (٣) ؛ اين قرآن به سوى من وحى شده است تا به وسيله آن، شما و هرآن كس را كه پيام به او خواهد رسيد، انذار دهم.

دانشمندان تفسير، فقه و اصول، به دلالت اين آيه بر جاودانگى احكام و قوانين قرآنى تصريح نموده‌اند. (٤) چنان كه روايات بسيارى بر جاودانگى قرآن و قوانين آن دلالت دارند. (٥)

(١) قمى، ابوالقاسم، قوانين الاصول، چاپ سنگى، ص٢٢٩. انصارى، مرتضى، فرائد الاصول، چاپ سنگى، ص٤٠. خراسانى، محمد كاظم، كفاية الاصول، مؤسسه آل البيت، ص ٢٣١. مظفّر، محمدرضا، اصول الفقه، اسماعيليان، قم، ج٢، ص١٥٣. فيّاض، محمد اسحاق، محاضرات في اصول الفقه (تقريرات درس آية اللّه سيد ابوالقاسم خويى)، ج٥، ص٢٧٣.
(٢) خمينى، سيد روح اللّه‌، الرسائل، اسماعيليان، قم، ج٢، ص٢٨.
(٣) انعام: ١٩.
(٤) طباطبايى، سيد محمد حسين، الميزان، مؤسسه نشر اسلامى، قم، ج٧، ص٣٩. مراغى، مير عبدالفتاح، العناوين، مؤسسه نشر اسلامى، قم، ج١، ص٢٦. حائرى، مرتضى، صلاة الجمعة، مؤسسه نشر اسلامى، قم، ص ١٢٥.
(٥) مراجعه شود به: مجلسى، محمد باقر، بحارالانوار، ج١٧، ص٢١٣. بحرانى، يوسف، الحدائق الناضرة، مؤسسه نشر اسلامى، قم، ج٥، ص٣١٨.