٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١١٩ - موارد وجوب زكات در اسلام مهدى نظرى

ابن جنيد زكات را در عسل، زيتون، و روغنى كه از زمينهاى عشرى به دست مى‌آيد، واجب مى‌دانسته است.

قول چهارم: وجوب زكات در پولهاى رايج

فاضل محقق، محمد جواد مغنيه در كتاب فقه الامام الصادق (ع) (١) مى‌نويسد:

همه فقهاى معاصر يا بيشتر آنها گفته‌اند: به پولهاى كاغذى (اسكناس و...) زكات تعلّق نمى‌گيرد، دليل اين مطلب، استناد به احاديثى است كه نص آن بر طلا و نقره بودن نقدين دلالت دارد، لكن ما قول آنان را نمى‌پذيريم و معتقديم زكات به هر چيزى كه اسم پول بر آن صادق باشد، تعلّق مى‌گيرد؛ زيرا درهم و دينار در كلام اهل بيت (ع) وسيله، تلقّى شده است، نه هدف؛ به دليل آنكه طلا و نقره تنها پول رايج در زمان ايشان بوده است.

آية اللّه‌ منتظرى نيز پس از ذكر اقوال مختلف در اين مسئله و بررسى ادلّه قائلان به وجوب مى‌گويد: «بنابر احتياط، زكات در تمام اوراق مالى كه به جاى نقدين رايج شده، لازم است». (٢)

علامه فقيد، محمد تقى جعفرى در اين خصوص گويد:

به نظر مى‌رسد معيار و ملاك اصلى در زكات نقدين، ارزش مبادله‌اى و جنبه پولى آنهاست و جنس درهم و دينار موضوعيت ندارد. در زمانهاى گذشته، دو فلز طلا و نقره، وسيله مبادله كالا و كار و درآمد بود و طلا و نقره هم روى ارزش مبادله‌اى مورد استفاده قرار مى‌گرفت. الآن اسكناس و اوراق بهادار همان كار را مى‌كند. بنابراين زكات نقدين شامل ديگر اوراق نقدى (پول) نيز مى‌شود و دليل اين مدّعا ملاكى است كه از روايات در وجوب زكات درهم و دينار و طلا و نقره استفاده مى‌كنيم و آن ملاك اين است كه تمام الموضوع جنبه پول بودن و ارزش مبادله‌اى آنهاست، خواه طلا و نقره باشد يا چيز ديگر؛ مثل اسكناس و اوراق بهادار. (٣)


(١) ج٢، ص٧٦.
(٢) كتاب الزكاة، ج١، ص٢٨٢.
(٣) مجله فقه اهل بيت، شماره١١-١٢، ص١٣٩.