هر گاه ميان مردم به قضاوت مى‌نشينى در برابر آنان فروتن و نرمخو باش، چهره ات را با ايشان گشاده دار و توجه و نگاهت به آنان يكسان باشد تا بزرگان در تمايل تو به خودشان طمع نورزند و ضعيفان از عدل تو بر خودشان نااميد نگردند.

و در جايى ديگر مى‌فرمايد:

انصف الناس من نفسك؛ (٣٣)

خود را با مردم برابر بدانيد.

و باز مى‌فرمايد:

الذليل عندي عزيز حتى آخذ الحق له و القوى عندي ضعيف حتى آخذ الحق منه؛ (٣٤)

ذليل نزد من عزيز است تا حق او را بگيرم و قوى نزد من ضعيف است تا حق ديگران را از او باز ستانم.

از طرفى ديگر، با خودش و با كاتبش رفتارى سختگيرانه دارد. على ابن ابى رافع، كاتب آن حضرت و خزانه دار بيت المال مى‌گويد:

از طرف على بن ابى طالب ،خزانه دار بيت المال و كاتب او بودم، در بيت المال گردن بند مرواريدى بود كه از جنگ بصره به دست آمده بود. دختر اميرالمؤمنين نزد من فرستاد كه شنيدم در بيت المال گردن بند مرواريدى هست كه در اختيار توست، مى‌خواهم براى آرايش عيد قربان آن را عاريه بگيرم. من پيام فرستادم آيا آن را به عنوان عاريه مضمونه مى‌خواهى كه باز گردانى؟ گفت: آرى، عاريه مضمونه كه پس از سه روز باز گردانم. گردن بند را به او دادم، اميرالمؤمنين گردن بند را نزد دخترش ديد و آن را شناخت، به او گفت: اين را از كجا آورده‌اى؟ دختر گفت: آن را از على بن ابى رافع خزانه دار بيت المال، عاريه گرفتم براى آرايش در روز عيد، سپس آن را باز مى‌گردانم.

(٣٣) مستدرك الوسائل، ج١١، ص ١٧٧، ح ١٢٦٨١.
(٣٤) بحارالانوار، ج ٣٩، ص ٣٥١؛ نهج‌البلاغه، خطبه ٣٧، ص ٨٩.