٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٦٧

صلاحيّت استدلال عارى گردانند و بر مردمان مشتبه گردانند، كدام ظلم از اين بدتر مى‌تواند بود؟ چنانچه مى‌فرمايد: {وَ مَن اَظْلَمُّ مِمَّن مَنَعَ مَساِجدَ اللّه‌ انْ يُذكَرَ فِيها اسْمُهُ وَ سَعَى فِى خَرابِها} (٣٨) {وَ مَن اَظْلَمَ مِمَّن افْتَرى عَلَى اللّه‌ كَذِباً او كَذَّبَ بِ‌آياتِهِ} (٣٩) و امثال اين آيات. (٤٠)

مقدمه ثالثه: اين آيه دليل است بر آن كه كسى كه تأويل نصوص و تحريف آنها از دلالت بر مقصود نمايد ـ بدون ضرورت دليل عقلى يا نقلى ـ مردمان را گمراه كرده، خود نيز از حق دور مى‌شود، و لطف الهى كه او را به راه راست مى‌دارد، نسبت به او كم مى‌شود، لهذا فرموده: {وَ اللّه‌ لا يَهدِى الْقَومَ الظّالِميِنَ} .

پس هرگاه اين مقدمات ثابت و مبيّن شد، پس مخفى نماند كه اين آيه كريمه از ادَلّ آيات است بر تحريض به نماز جمعه به بهترين وجهى از وجوه تحريض و چون بر مخاطبين معلوم بود كه جمعى كثير از يهود، با وجود آن كه علم به احكام تورات داشتند، و واجبات و محرّمات و احكام او را از تورات دانسته بودند، عمل به بعضى احكام نمى‌كردند، و مرتكب تحليل ما حرّم اللّه‌ و تحريم ما احلّ اللّه‌ مى شدند، و بدون حجّتى تأويل آيات و تحريف كلم از مواضع خود مى‌نمودند (٤١) . حتى آن كه عمل به «سبت» (٤٢) را نيز تحريف كردند، كه حق ـ عزّ شأنه ـ واجب گردانيده بود بر ايشان كه در روز شنبه مشغول عبادت شوند، و به هيچ شغلى نپردازند به تخصيص شكارى ماهى (٤٣) و ايشان حيله كردند و در روز شنبه ترك عبادت كردند، و حوض‌ها و نهرها كه پر از ماهى بود در روز شنبه، راه بيرون


(٣٨) بقره، آيه ١١٤.
(٣٩) اعراف، آيه ٣٧.
(٤٠) ر.ك: سوره انعام، آيه‌هاى ٩٣ و١٥٧؛يونس، آيه ١٧؛هود، آيه١٨؛كهف، آيه ١٥؛ عنكبوت، آيه ٦٨؛ صف، آيه٧.
(٤١) طبق آنچه در سوره نساء، آيه ٤٦، و سوره مائده، آيه ١٣ و ٤١ آمده است.
(٤٢) اشاره به آيه كريمه :وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ الذينَ اعْتَدُوا مِنكُم فِى السبتِ فَقُلنا لَهُمْ كوُنوُا قِرَدَةً خاسِئينَ(بقره، آيه ٦٥).
(٤٣) در نسخه چنين آمده است . ظاهراً صحيح «به خصوص شكار ماهى» است .