حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٢٥ - سبک زندگی معنوی و اجتماعی در سیره رضوی(ع)

شرح حال راوی حدیث

«عبد‌السلام‌بن‌صالح‌ هروی»، همان عبد‌السلام‌بن‌صالح‌بن‌سلیمان‌بن‌میسره، معروف به «ابو‌صلت هروی (م.٢٣٦ ق)» خدمت‌گزار معروف امام رضا(ع) است. گفتنی است، او احادیث فراوانی از آن حضرت نقل کرده است.

نجاشی درباره او نوشته است: «عبد‌السلام‌بن‌صالح ابو‌الصلت الهروی روی عن الرضا(ع) ثقة صحیح الحدیث له کتاب وفاة الرضا(ع).»[٦٠]

احمد‌بن‌سعید رازی، از عالمان اهل‌سنت، گفته است: «ان ابا‌الصلت الهروی ثقة، مأمون فی الحدیث الا انه یحب آل رسول‌الله و کان دینه و مذهبه حب آل‌محمد صلوات الله علیهم و علی ابی‌الصلت رحمه الله.»[٦١]

بسیاری از دانشمندان اهل‌سنت وی را توثیق کردند، ولی بعضی از رجالیون اهل‌سنت او را به جهت نقل فضایل اهل‌بیت(ع) تضعیف کردند.

ابن‌عدی نوشته است: «و لعبدالسلام هذا عن عبدالرزاق احادیث مناکیر فی فضائل علی و فاطمه و الحسن و الحسین.»[٦٢]

ابن‌حبان نیز نوشته است‌: «عبدالسلام‌بن‌صالح ابو‌الصلت الهروی یروی عن اهل العراق العجائب فی فضل علی و اهل‌بیته لایجوز بالاحتجاج به اذا انفرد.»[٦٣]

 

تهجد و شب‌زنده‌داری

تهجد از ماده «هجود» به معنای «خواب» است، ولی هنگامی که به باب «تفعیل» می‌رود، برای معنای انتقال از خواب به بیداری به کار می‌رود؛[٦٤]و از آن‌جا که بیداریِ شبانه در عرف پرهیزگاران برای راز و نیاز به درگاه خداوند است، این واژه (تهجد) برای نماز خواندن در دل شب و یا برای نافله شب به کار می‌رود.

در عظمت نماز شب همین بس که قرآن مجید، دست‌یابی به «مقام محمود» را مشروط به انجام آن دانسته است.[٦٥] و نیز پیامبر‌اکرم(ص) به حضرت علی(ع) فرمود: «وَ


[٦٠] . رجال نجاشی، ص٢٤٥، ش٦٤٣.

[٦١] . اختیارمعرفه‌الرجال، ج٢، ص٨٧٢، ش١٤٨٦.

[٦٢] . الکامل فی ضعفاء‌الرجال، ج ٥، ص٣٣١، ش١٤٦٨.

[٦٣] . المجروحین، ج٢، ص١٥١.

[٦٤] . مجمع‌البیان، ج٦، ص٨١.

[٦٥] . {وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نافِلَةً لَكَ عَسى‌ أَنْ يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقاماً مَحْمُوداً}؛ اسراء، آيه ٧٩.