مساله شناخت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٩٧
اسلام اتفاق پیدا کردند بر خلاف آنچه که علمای زمان قبل اتفاق پیدا کرده بودند ، باز حقیقت ، این دومی است ، اگر علمای [ قرن اول ] روی مسئلهای اتفاق نظر پیدا کنند ، حرفشان حقیقت است ، اگر علمای قرن دوم بر نظریهای اتفاق نظر پیدا کردند که خلاف آن چیزی بود که علمای قرن پیش اتفاق پیدا کرده بودند حرف اینها هم در زمان خودشان حقیقت است ، پس حکم خدا در قرآن اول یک چیز است ، در قرن دوم چیز دیگر ، و در قرن بعد چیز دیگر این نظریه را علمای اصول اصطلاحا نظریه " تصویب " میگویند و این علما را " مصوبه " میخوانند . ولی شیعه این نظر را قبول ندارد . شیعه میگوید علما فقط میتوانند کاشف حکم خدا باشند و حکم خدا با وفاق علما در یک زمان عوض نمیشود . اگر علمای قرن سیزدهم هم اتفاق نظر پیدا کردند که یک چیز حلال است و علمای قرن چهاردهم آنچه را که آنها گفته بودند حرام است بگویند حلال است ، حکم خدا یکی از این دو است ، یا آنها اشتباه کردهاند یا اینها . از این جهت است که شیعه اساسا برای اتفاق نظر علمای یک زمان اصالت قائل نیست مگر آنکه به شکلی منتهی به امام شود . اجماع ، تا در جائی به امام نرسد ، حجت نیست .
رد نظریه اگوست کنت
این نظریه اگوست کنت و فیلیسین شاله و عدهای دیگر در باب شناخت - که شناخت حقیقی چیست - شبیه نظریه علمای مصوبه از اهل تسنن است که همانطور که نظریه این [ گروه از ]