مساله شناخت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٧١

کس هم که از شما درباره او می‌پرسد ، اینطور راجع به او گواهی می‌دهید .
بعد از مدتی که یک مسافرت با او می‌روید ، یا یک وصلت با او می‌کنید و یا یک شرکت معاملاتی با او تشکیل می‌دهید ، یکمرتبه عقیده شما تغییر می‌کند و شک نمی‌کنید که در مورد او اشتباه کرده بودید . به مردم می‌گوئید که من قبلا این را آدم خوبی می‌شناختم ، حالا فهمیدم که اشتباه کردم ، او آدم بدی است . این یک مثال جزئی است .
در مسائل علمی ، فراوان یافت می‌شود که علمای یک فن ، قانونی را در طبیعت - به حساب خود - کشف می‌کنند و دهها و گاهی صدها سال اعتقادشان‌ بر آن تعلق می‌گیرد ، ولی مدتی بعد دیگران متنبه می‌شوند که شناختی که‌ گذشتگان در فلان مسئله طبیعت داشته‌اند اشتباه بوده و حقیقت چیز دیگری‌ است . اینجاست که مسئله حقیقت در باب شناخت مطرح می‌شود ، [ زیرا ] معلوم می‌شود شناختها دو گونه است : شناختی که حقیقت است ، و شناختی که‌ خطاست [١] .
حال که مطلب به اینجا رسید ، دو سؤال مطرح می‌شود : . ١ تعریف " حقیقت " و قهرا نقطه مقابلش " خطا " چیست ؟ وقتی‌ می‌گوئیم یک شناخت ، حقیقت است ، حقیقت را چگونه باید تعریف کنیم ؟ . ٢ بعد از آنکه حقیقت را تعریف کردیم - به هر نحو که