حضرت آيتاللّه العظمى حاج سيد محمد رضا گلپايگانى به روايت اسناد ساواك - -- - الصفحة ٥١٥ - درباره تاسيس مدارس علميه دخترانه در شهر قم
شماره: ٥٦٦٩/ ٢١ ه تاريخ: ٢٠/ ١٠/ ٣٦
از: سازمان اطلاعات و امنيت قم
به: مديريت كل اداره سوم ٣١٢
پيرو ٥٦٦٨/ ٢١- ..../ ١٠/ ٣٦
از ساعت ١٠٣٠ روز جارى جلسهاى با شركت آيات گلپايگانى- شريعتمدارى- نجفى مرعشى- شيخ[١] مرتضى حائرى و سيد صادق روحانى در منزل ابوالقاسم احمدى معروف به دانش آشتيانى تشكيل گرديد. در اين جلسه نجفى مرعشى پيشنهاد نموده كه از سيد مرتضى پسنديده (برادر آيتاله خمينى) براى حضور در جلسه دعوت بعمل آيد لذا تلفنى با مشاراليه تماس حاصل لكن وى اظهار نموده كه من در جريانات سياسى دخالت نمىنمايم پس از تبادل نظر تصميماتى بشرح زير اتخاذ گرديده است.
١- به شيخ محمد يزدى مأموريت داده شده كه بتظاهر كنندگان اطلاع دهد آرامش را حفظ نموده دست از اغتشاشات[٢] بردارند لكن نامبرده كه خود جزو عناصر محرك به شمار مىرود ضمن اهانت به آيات از جلسه خارج و در بيرون با تظاهر كنندگان تماس و آنان را تحريك بادامه تظاهرات نموده است.
٢- شرحى به آيتاله خوانسارى نوشته و از وى خواستهاند كه ضمن تماس با مقامات مركزى ترتيبى اتخاذ گردد كه بغائله فعلى خاتمه داده شود.
٣- بمنظور اداره امور مدرسه خان قم از طرف آيات نمايندگانى انتخاب تا ضوابطى براى جلوگيرى از بىنظمىهاى طلاب مدرسه مزبور تعيين گردد.
رئيس سازمان اطلاعات و امنيت قم- معينى
نمايش تصوير
[١] اصل: سيد.
[٢] يك مقاله سفارشى و لاك و مهر شده توسط داريوش همايون وزير اطلاعات و جهانگردى رژيم پهلوى در ديماه ١٣٥٦ جهت انتشار به روزنامه اطلاعات داده شد. اين مقاله تحت عنوان« ارتجاع سرخ و سياه در ايران» با نام مستعار احمد رشيدى مطلق در روزنامه مذكور به چاپ رسيد. نويسنده ضمن توهين به حضرت امام خمينى ايشان و مخالفين انقلاب سفيد شاه را عوامل ارتجاع دانسته و علت حادثه پانزده خرداد را به ايشان نسبت داده است. انتشار اين مقاله موجب انفجار خشم مردم مسلمان ايران شد و شهرستان قم حالت غيرعادى و ملتهب به خود گرفت. فرداى آن روز بازار و شهر قم و همچنين درسهاى حوزه يكپارچه تعطيل شد و سيل جمعيت با حركت به سوى بيوت مراجع تقليد و مدرسين حوزه علميه قم، از آنان خواستند تا در قبال اين اهانت به ساحت امام و روحانيت ساكت ننشينند. در روز ١٩ ديماه نيز راهپيمايى آرام طلاب و مردم و حضور آنان در منازل مدرسين در ابعاد گستردهترى ادامه داشت. پس از سخنرانى تند آيتاللّه حسين نورى عليه سياستهاى رژيم پهلوى به هنگام بازگشت جمعيت در ميدان چهارراه فاطمى قم( كه از همين تاريخ به ميدان شهدا تغيير نام يافت) مأمورين مسلح رژيم با ايجاد درگيرى ساختگى به روى راهپيمايان آتش گشودند. در اين واقعه عدهاى از طلاب و مردم قم شهيد و جمعى مجروح و عدهاى دستگير شدند. مردم براى اهداى خون به بيمارستانها رفتند. مأمورين رژيم شبانه تعدادى از مجروحين و پيكر شهدا را از بيمارستانها ربودند. اساتيد و فضلاى سراسر كشور با انتشار اعلاميههايى به مقاله توهينآميز روزنامه اطلاعات و كشتار مردم بىدفاع قم اعتراض كردند. ر. ك: كوثر، جلد ١، صص: ٣٢٠/ ٣١٩، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينى( ره)