لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ٣٨٣ - احاديث دو مرتبه

حضرت امام جعفر صادق صلوات اللَّه عليه كه وضو مثنى مثنى است يعنى دو دو، و در حديث كالصحيح از آن حضرت روايت كرده است يونس بن يعقوب كه گفتم كه آن وضويى كه حق سبحانه و تعالى بر بندگان واجب ساخته است بر كسى كه بول و غايط كرده باشند. حضرت فرمودند كه ذكرش را مى‌شويد، و ازاله غايط مى‌كند، و وضو مى‌سازد دو مرتبه دو مرتبه، و غير اينها از اخبار مسنده كه بعضى از آن خواهد آمد.

(و هذا على جهة الانكار لا على جهة الاخبار كانّه صلوات اللَّه عليه يقول حدّ اللَّه حدّا فتجاوزه رسول اللَّه ٦ و تعدّاه و قد قال اللَّه عزّ و جلّ‌ وَ مَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ‌)

يعنى محتمل است كه حضرت بر وجه انكار فرموده باشد آن حديث را و استفهام انكارى باشد نه بر وجه اخبار از واقع كه چنين است گويا حضرت مى‌فرمايد كه چون چنين باشد كه حق سبحانه و تعالى يك مرتبه قرار داده باشد و رسولش ٦ دو مرتبه قرار داده باشد و از حد الهى تجاوز و تعدى كرده باشد و حال آن كه حق سبحانه و تعالى فرموده است كه هر كه از حد الهى تجاوز كند بر خود ستم كرده است.

و بر اين حل صدوق اعتراض وارد است به چند وجه.

أولا اگر راه اين تأويلات داده شود آخر اعتماد به هيچ حديثى نتوان كرد و همه را استفهام انكارى مى‌توان گرفت.

دويم آن كه اگر صدوق بعد از اين، از اين باب اخبار روايت نكرده باشد اين سخن مى‌توان گفت، در كتاب صلاة ذكر كرده است حديث صحيح زراره را كه حضرت امام محمد باقر فرمودند كه حق سبحانه و تعالى نماز را ده ركعت واجب ساخت و حضرت سيد المرسلين ٦ هفت ركعت زياد كرد و غير از اين در بسيار جائى ياد كرده است كه خواهد آمد.

بلكه ظاهر كلام صدوق كه در كتاب علل الشرائع در باب روزه ايام البيض‌