مردم سالارى دينى ماهيت، ابعاد و مسائل مردم سالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٦١
مردم كمك بخواهد، البته وقتى مردم مىگوئيم يعنى در هر بعدى مردم كارشناس به حساب مىآيند.
و اما اينكه آيا زعامت ائمه و معصومين (ع) را هم مىشود دموكراتيكاش كرد؟
جواب منفى است زيرا پيغمبر (ص) را خداوند منصوب كرده است و وقتى هم كه با مردم بيعت مىكرد حكومتاش متوقف بر بيعت نبود بلكه داشت تعهد مىگرفت. بيعت يك پيمان است كه در ميان مردم عرب مرسوم بود، بيعت بر اين بود كه من مىخواهم در مدينه حكومت كنم شما مرا يارى مىكنيد يا نه؟
پيغمبر (ص) نفرمود شما مرا به حكومت مىپذيريد يا نه؟ بلكه فرمود: من از مكه مىآيم مدينه، آيا شما از من پشتيبانى مىكنيد؟ لذا در بيعت اولى و عقبه همه اتفاق بيعت كردند و گفتند ما با جان و مال تا آخر در كنارت هستيم.
اگر بيعت نمىكردند چه؟
آيت الله معرفت: خوب مسلم بود كه يك جاى ديگر انتخاب مىكرد و به مدينه نمىرفت.
بله اينجا قضيه انتخاب نيست بلكه يك رسم عربى است و در قبايل الان هم اين طور رسم است، وقتى رئيس قبيله از دنيا رفت ردههاى پايينتر يك نفر را انتخاب مىكند بعد با او بيعت مىكنند، بيعت هميشه بعد از انتخاب است.
آيا اين بيعت يك رسم است؟
آيت الله معرفت: بلى، اين يك رسم عربى است، اصلًا قضيه در سقيفه بنى ساعده هم همين بود كه رؤساى قبايلى جمع شده بودند و مىخواستند راجع به