در زمان غيبت كه امام معصوم حضور و ظهور ندارد خداوند متعال اين ولايت امر را براى شخص فقيه قرار داده كه بتواند امور مسلمين را به طوريكه شايد و بايد اداره نمايد از اين رو، در هر زمانى، يك نفر مجتهد اسلام شناس و عادلى كه بشناسد در هر مواردى احكام اسلام چيست، و بتواند آن را پياده هم بكند يعنى هم صفت علم و فقه را داشته باشد و هم كيفيت اجرا را بداند و بتواند سياست گذارى نمايد در زمان غيبت از طرف خداوند به عنوان ولى امر قرار داده شده است.

و به حسب آنچه كه حضرت امام خمينى (ره) در كتاب البيع‌شان نوشته‌اند: تمام اختيارات پيامبر (ص) و امامان معصوم (ع) در عصر غيبت براى فقيه ثابت است.

در زمانى كه خود پيامبر (ص) و ائمه (ع) عهده‌دار ولايت بودند، اصل تصميم‌گيرى نسبت به يك سرى كارها دست خودشان بود، مثلًا در زمان اميرالمؤمنين (ع) ايشان تصميم مى‌گيرد كه مالك را به مصر بفرستد، و يك‌سرى دستورالعملهايى را كه بايد مالك در اين مقام، انجام دهد ذكر مى‌نمايد، يا يك سرى كارهايى وجود دارد كه خود خداوند اصلش را و طريقه اجرايش را بيان فرموده است مانند اجراى حدود و تعزيرات.

اما كارهاى ديگرى است كه تصميم‌گيرى درباره آنها از طرف خداوند به ولى‌