مردم سالارى دينى ماهيت، ابعاد و مسائل مردم سالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٢٣
سياسى، و هم سياستگذاران نظام را تعيين نمايند، و در حقيقت اسلام اين اطمينان را مىدهد كه تربيت شدگان وحى، مىتوانند بهترين را، اختيار كنند، ثانياً در قرآن دو دسته آيه وجود دارد كه جمع بين آن مردمسالارى دينى به همين معنى خواهد بود:
١- المؤمنون و المؤمنات بعضهم أولياء بعض (سوره توبه، آيه ٧٠)، «زن و مرد مسلمان ولى يكديگرند» اين ولايت عمومى است و ولايت عمومى يعنى مردمسالارى. پس در اين آيه، قرآن يك ولايتى را براى همه ثابت مىكند.
٢- «اطيعوالله و اطيعوا الرسول و اولي الامرمنكم» (سوره نساء، آيه ٥٩)
در اين آيه خداوند ولايت را براى خود و رسول و اولى الامر ثابت مىكند.
جمع بين اين دو دسته آيه، بنا به نظر اهل سنت كه مصاديق «اولوالامر» را محدود نمىكنند، همين مىشود. يعنى تا زمانيكه پيامبر باشد اولوالامر رسول خداست پس از ايشان متصديان اجتماعى، اولى الامر هستند. يعنى اين جامعه اسلامى براى خود هم شكل نظام و هم ولى امر تعيين مى كند كه احكام اسلامى را پياده نمايند. از اين نظريه مىتوان تعبير به «ولايت انديشه» يا «ولايت فقه» نموده البته ركن اساسى تحقق اين سنخ «ولايت» همان «نظام شورايى» است.
نكتهاى كه بايد به آن توجه داشته باشيم تفاوت بين «شور» و «مشورت» از يك طرف، و «نظام شورايى» از طرف ديگر است. شور يا مشورت ارزش روانى و علمى دارد نه اجتماعى. منظور از «شور» پايين آوردن نسبت خطاست به وسيله مشورت است. مشورت يك نكته روانى، علمى و امر شخصى است نه نظاماجتماعى.