در طول تاريخ بشر، آنچه مى‌توانست در برابر جباران و زورگويان قرار گيرد، قانونمدارى بود. در جامعه‌اى منحط، قانون همان شخصيتِ حاكم، و تابع هواها و هوسهاى او بود. وجود يك نظام عقلانى و صحيح، خارج از شخصيت حاكم، اگر چه مثل قوانين حمورابى سابقه چندين هزار ساله دارد، ولى در اكثر جوامع آن روز، قانون همان پرتو شخصيت حاكم بود. در خود حجاز يا شبه جزيره عربستان هم وضع به اين صورت بود. ولى پيامبر مكرم اسلام (ص) اين قانونمدارى- كه صد درصد الهى بود- وجهه اصلى خود قرار دادند، لذا وقتى به مدينه تشريف آوردند، معاهده‌اى بين خود و يهود بستند و قرار دادى نوشتند كه در متون بسيار قديم سيره با اندكى اختلاف آمده است. بعضى از غربيان اين قرارداد را در ٥٢ بند قانونى مدون نموده‌اند كه با نام «نخستين قانون اساسى جهان» به فارسى ترجمه شده. اين از ابداعات رسول خدا (ص) بود. و در آن زمان كمتر سابقه داشت. از سوى ديگر، پيامبر مكرم اسلام (ص) در موسم حج، دو سال متوالى، از مسلمانان مدينه بيعت گرفتند. با دقت در متن اين بيعتها مى‌توان، آنها را بيشتر به عنوان «اعلام ايمان به اسلام» به حساب آورد، و نه يك مسئله اجتماعى. هر چند در برگيرنده قضاياى اجتماعى نيز مى‌شدند، و به همين دليل بود با تشريف آوردن پيامبر (ص) به مدينه، عملًا به عنوان حاكم اسلامى، اداره جامعه را به عهده گرفتند. بيعت بعدها در اسلام ادامه يافت، اگر چه تحت تأثير زر و زور و تزوير قرار گرفت.