مردم سالارى دينى ماهيت، ابعاد و مسائل مردم سالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ١٥٣
آيا در مورد حدود و اختيارات ولى فقيه ميان علماى سلف اختلاف وجود دارد يا خير؟
آيت الله علامى: البته اختلاف نظر در مورد اصل ولايت فقيه و نيز اختيارات ولى فقيه وجود دارد حتى بعضىها كه الان در جامعه يا حوزه هستند در اين زمينه اختلاف نظر دارند. حتى كسى مىگويد من مدركى براى ولايت فقيه پيدا نكردم اما اينها فتاواى نادر هستند و النادر كالمعدوم ميزان نظر اكثريت فقهاى دين است.
فرمايش شما را مىتوان به نوع ديگرى تعبير كرد و آن اين كه براساس روايات و ادله اربعهاى كه در باب ولايت فقيه داريم مىتوان استنباط كرد كه اساساً تشكيل هر حكومت دينى در عصر غيبت بدون حضور يا وجود فقيه معنا ندارد. حالا ممكن است نحوه حضور فقيه در حكومت اختلافى باشد كمااين كه ملااحمد نراقى معتقد بود همين كه فقيه به سلطان، اذن دهد حكومتش شرعى مىشود يا برخى از فقهاى ما طرفدار نوعى نظارت هستند مثلًا شيخ فضل الله نورى معتقد بود اگر هيئت ٥ نفره فقها بر مصوبات مجلس شوراى ملى نظارت كنند تا مطابقت با شرع يا عدم مخالفت با آن احراز شود. براى دينى شدن حكومت كفايت مىكند. از اين بالاتر، حضرت امام خمينى (ره) قرار دارد كه خود فقيه را حاكم مىداند و معتقد است كه اگر فقيه در رأس نباشد حكومت دينى تشكيل نمىشود به طور طبيعى در هر يك از اين سه