وضعيت كلى اجتماعات بشرى، پشت كردن به دين حق و كتاب خدا است و فروگذارى برنامه‌هاى آن، يا توجيه و تفسير غلط و نادرست احكام و قوانين آن. احكام دين به سود طبقات مرفّه و زيان محرومان و فرودستان تفسير و توجيه مى‌شود.

٢- گسيختن روابط انسانى‌

گسيختن پيوندهاى انسانى، از پديده‌هاى ويرانگر پيش از ظهور است، در اين روزگاران پيوندهاى اجتماعى استوارى وجود ندارد، و زندگى بر محور حق و عدل و ارزشهاى انسانى دور نمى‌زند. ضابطه در روابط اجتماعى، ارزش انسان و احترام به حقوق او نيست. به ظاهر انسانها در كنار يكديگر و در يك آبادى يا اجتماع زندگى مى‌كنند، ليكن دلها و فكرها باهم و در كنار هم نيست، و ناسازگاريها و تضادهاى مادى مانع نزديكى و همدلى مردمان است.

پيامبر اكرم «ص»:

* ... و ذلك عند ما تصير الدّنيا هرجا و مرجا، و يغار بعضهم على بعض، فلا الكبير يرحم الصغير، و لا القوىّ يرحم الضعيف، فحينئذ يأذن اللّه له بالخروج.[١]

- ... (غيبت) در هنگامى است كه دنيا دچار آشفتگى مى‌گردد، و مردمان به يكديگر مى‌تازند، نه بزرگسالان به خردسالان رحم مى‌كنند، و نه قدرتمندان بر ناتوانان؛ در اين هنگامه‌ها خداوند امام (غائب) را اجازه خروج مى‌دهد.

پيامبر اكرم «ص»:

* ... فعندها تليهم أقوام ... و ليطاؤن حرمتهم ...[٢]

[١] -« بحار» ٥٢/ ٣٨٠.

[٢] -« منتخب الاثر»/ ٤٣٣.