- اى عاصم! چگونه پيوندهاى اجتماعى را محكم مى‌داريد و ديگران را در مال خود شريك مى‌سازيد؟ ... آيا در تنگدستيها كسى از شما به دكان يا منزل برادرش مى‌رود و آنچه را نياز دارد برمى‌دارد و (صاحب آن) مانع او نمى‌گردد؟ گفت: نه چنين نيستيم. امام فرمود: شما (در روابط اجتماعى) آنطور كه من دوست دارم نيستيد.

امام كاظم «ع» در اين سخن به جامعه آرمانى تشيع و اسلام اشاره مى‌كنند، كه روابط اجتماعى بر اصل يارى‌رسانى و ديگرى خواهى استوار مى‌گردد، و بستگى به مال و مال اندوزى و دنياپرستى رنگ مى‌بازد، و تعهد و مسئوليت اصل ضابطه در روابط اجتماعى مى‌گردد. و اين‌چنين اجتماعى، اجتماع آرمانى تشيع است.

اينها نمونه‌هاى بسيار اندكى بود در تعاليم اسلامى از اصل مساوات و مواسات (يعنى شركت دادن ديگران در مال خود و اختصاص دادن بخشى از مال خود به ديگران) و اصل اخوت و اصل برادرى اسلامى، كه در متن قرآن‌[١] كريم مطرح گرديده است و در زمان پيامبر اكرم «ص» جامه عمل پوشيده است‌[٢]. اينها اصل برادرى و اخوت و مساوات و برابرى را تثبيت مى‌كند، زيرا كه برادرى با تبعيض و اختلاف طبقاتى و داشتنهاى افراطى و نداشتنهاى تفريطى مطلقا سازگار نيست. همچنين در احاديث حق و حقوق مؤمنان نسبت به يكديگر اگر نيك نگريسته شود و سبك و شيوه بيان و واژگانى آنها درست مورد دقت قرار گيرد، كاملا روشن مى‌شود كه در جامعه اسلامى بايد همسانى و همسويى حاكم باشد.[٣]

پس از اين نمونه‌ها كه ياد شد، درباره دوران ظهور و تحقق اصل مساوات و

[١] - سوره حجرات( ٤٩): ١٠.

[٢] -« الغدير» ٣/ ١١٣؛« حضرت معصومه و شهر قم»/ ٩٦.

[٣] - براى توضيح بيشتر به« الحياة» ج ٥، فصل ٤٥؛« الاخوة الاسلاميه و الاقتصاد» ص ٩٩- ١٠٦ و فصل ٤٦:

« الموأساة، اصل عظيم»، ص ١١١- ١٢٠، و فصل ٤٧:« مبدأ المساواة فى الاسلام»، ص ١٢٣- ١٦٥، مراجعه شود.