صورت دوم از اول صحيح‌تر به نظر مى‌رسد (٢٨) و به هر حال دليلى بر درستى صورت اول نداريم، با توجه به اين بحث به بررسى تقريب اول استدلال به آيه: {ولاتنكحوا المشركات } مى‌پردازيم.

بررسى تقريب اول استدلال به آيه ٢٢١ سوره بقره

مراد از مشركات در اين آيه را مى‌توان مشرك به معناى اخص دانست كه شامل اهل كتاب نيست و بر فرض كه كلمه مشركات در اين معنا ظهور نداشته باشد، حداقل اجمال داشته و در معناى عام ظهور ندارد تا بتوان اين آيه را شامل اهل كتاب دانست (٢٩) در نتيجه با آيه ٥ سوره مائده كه بر جواز نكاح با اهل كتاب دلالت مى‌كند تعارضى ندارد. خلاصه اينكه تقريب اول براى استدلال به اين آيه ناتمام است.

تقريب دوم استدلال به آيه ٢٢١ سوره بقره

با پذيرش اين مطلب كه «مشركات» در اين آيه شامل اهل كتاب نيست، غايت نهى از نكاح مشركات و مشركين، ايمان است : «حتّى يؤمنّ» و «حتّى يؤمنوا». بنا بر اين، شرط جواز نكاح با مشركان، ايمان است و اهل كتاب اين شرط را دارا نيستند، اگر نكاح با اهل كتاب جايز بود بايد غايت نهى، ايمان و يا پيروى از مذهب اهل كتاب قرار داده مى‌شد ولى از اين آيه استفاده مى‌شود كه بت پرست‌ها

(٢٨) به ويژه باتوجه به آيه ٩٦ سوره بقره كه در حاشيه افزوده شده و وجه اول، توجيه گر آن نبود. همچنين در آيه ١٠٥ سوره بقره در عبارت «من اهل الكتاب ولاالمشركين» بر سر معطوف حرف «لا» آورده و در آيه ١٨٦ سوره آل عمران نيز حرف جر «من» در معطوف تكرار شده است كه ذكر حرف نفى «لا» و تكرار حرف جرّ بر سر معطوف در عطف عام به خاصّ دور از ذهن به نظر مى‌آيد.
(٢٩) باتوجه به اين سخن، ناتمامى استدلال به آيه شريفه «انّما المشركونَ نجس» بر نجاست اهل كتاب نيز روشن مى‌گردد.