براساس اين دو مبنا در طول تاريخ شيعه و در اثر تحولات سياسى و قدرت فقها و عدم آن، حكم نماز جمعه مختلف بود،تا آن كه در زمان مرحوم مجلسى كه علما موقعيت خاصى داشتند و مورد احترام سلاطين و صاحبان قدرت بودند، اغلب فقهاى آن عصر فتوا به جواز نماز جمعه داده‌اند، از جمله خود مرحوم علامه مجلسى ـ اعلى اللّه‌ مقامه ـ و همچنين كتاب‌ها و رساله‌هاى بسيارى در اين زمينه به رشته تحرير درآوردند.

مرحوم مجلسى در بحار الانوار باب جداگانه اى در اين زمينه با عنوان «باب وجوب صلاة الجمعة و فضلها و شرائطها و آدابها و أحكامها» گشوده و در اين باب، آيات متعددى را كه دلالت بر وجوب نماز جمعه دارند ذكر كرده است؛ از جمله آيه: {حافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلاةِ الْوُسْطَى وَقُومُوا للّه‌ قَانِتِينَ} (٢) و آيه {يَاأَيُّهَا الذِينَ آمَنُوا إِذَا نُودِيَ لِلصَّلاةِ مِن يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلَى ذِكْرِ اللّه‌ وَذَرُوا الْبَيْعَ ذلِكُمْ خَيْرء لكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ} (٣) و آيه {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمنُوا لا تُلْهِكُمْ أَمْوَالُكُمْ وَلا أَوْلادُكُمْ عَن ذِكْرِ اللّه‌ وَمَن يَفْعَلْ ذلِكَ فَأُولئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ} . (٤) سپس اقوال مفسّران را در اين باره ذكر كرده، در ذيل آنها آورده است:

بدان كه خداوند سبحان در اين سوره شريفه(سوره جمعه ) تأكيد نموده بر امرى كه براى آن اين سوره نازل شده و آن وجوب نماز جمعه، و در مقدمه و آخر سوره با انواعى از تأكيداتى كه همانند آنها در هيچ عبادتى نيامده است، تأكيد نموده است و همين نشانه‌اى است بر اين كه اين عبادت از مهم‌ترين آنها و با فضيلت ترين آنها است نزد او و همچنين محبوب‌ترين آنها و آن از چند وجه.

سپس سه وجه را فرموده كه در وجه سوم هيجده گونه از تأكيد را ذكر نموده، هيجدهمين آنها تأكيد به وسيله «إن كنتم تعلمون» است و اظهار داشته كه آن بر چهار نوع بيان شده است. در وجه چهارم آورده است :

(٢) بقره، آيه ٢٣٨.
(٣) سوره جمعه، آيه ٩.
(٤) منافقون، آيه ٩.