روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٦٤٨ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٥ آبان ١٣٦٠ ١٩ محرم ١٤٠٢ ١٦ نوامبر ١٩٨١
ارتش عراق هنوز در جبهه جنوب، ٣ منطقه غرب رودخانه کارون و شهر خرمشهر، شهر بستان و بخش هایی از دشت آزادگان درحوالی سوسنگرد و همچنین غرب شهر دزفول و رود کرخه را در اشغال داشت و این مناطق ازنظر وسعت، هدف و استعداد و گسترش نیروهای دشمن وضعیت متفاوتی داشتند. درباره اینکه کدام یک از مناطق مذکور برای آزادسازی در اولویت قرار گیرد اختلاف نظرهایی وجود داشت. سرتیپ قاسمعلی ظهیرنژاد، فرمانده وقت نیروی زمینی ارتش، با تأکید بر اینکه دشمن در غرب رودخانه کرخه حضور دارد و می تواند جاده اهواز - اندیمشک را تهدید کند و از سوی دیگر، در جناح شمالی منطقه عملیاتی استقرار یافته است و درصورت هر نوع پیشروی در این منطقه، جناح راست نیروهای خودی در شمال و عقبه آنها تهدید خواهد شد، با اجرای عملیات در منطقه عمومی سوسنگرد و بستان مخالف بود و به همین دلیل پیشنهاد کرد که عملیات در منطقه غرب دزفول و غرب رودخانه کرخه انجام شود. عده ای دیگر از فرماندهان نظامی بر اجرای عملیات در منطقه عملیاتی خرمشهر تأکید می کردند. صاحبان این نظریه ها، که بیشتر از فرماندهان ارتش بودند، به خصوص سرتیپ ظهیرنژاد، عملیات در بستان را حرکت بیش از اندازه در عمق می دانستند و عقبه نیروهای خودی را در نزدیکی اهواز و حمیدیه به شدت آسیب پذیر می دیدند.
درمقابل، فرماندهان سپاه به خصوص رحیم صفوی، حسن باقری و غلامعلی رشید باتوجه به توانایی ها و امکانات موجود، برای دست یافتن به پیروزی قطعی در مناطق عملیاتی، مخالف این نظریه بودند. آنان باتوجه به وسعت منطقه، استعداد دشمن و توان خودی، توان طرح ریزی و ظرفیت فرماندهی عملیات، بر اجرای نبرد در منطقه بستان و غرب سوسنگرد تأکید و اصرار داشتند و در پاسخ به مخالفان اجرای عملیات در این منطقه ضمن بیان استدلال هایی به چند نکته تاکتیکی اشاره می کردند، ازجمله اینکه: دشمن انگیزه و تمایلی برای آفند ندارد و درعین حال، قادر به عبور از رودخانه کرخه و مسدودکردن جاده اهواز - اندیمشک نیست و اگر چنین بود، بی گمان پیش از این، اقدام می کرد. همچنین، ارتش عراق باتوجه به روحیه متزلزل نیروها و فرماندهانش، قادر به اجرای پاتکی مؤثر برای تهدید جناح راست عملیات یا عقبه های یگان های عمل کننده نمی باشد، زیرا لازمه این امر خروج از مواضع پدافندی و تحمل تلفات است که دشمن آمادگی پذیرش آن را ندارد. براین اساس، پیش بینی می شود که دشمن در این منطقه سرسختانه در مواضع فعلی پدافند کند. ضمن اینکه با شناخت دقیق از زمین و دشمن در منطقه عمومی بستان و غرب سوسنگرد، درخصوص قوت ها و ضعف های دشمن آگاهی کامل وجود داشت. در برآورد وضعیت عملیاتی که ارتش با عنوان "طرح کربلای١" تهیه کرده بود، در بخش راهکارهای خروجی برای اجرای عملیات چنین آمده است:
١. تک برای انهدام دشمن در غرب کرخه (منطقه عمومی دزفول).
٢. تک برای انهدام دشمن در غرب کارون (جنوب اهواز).
٣. تک برای انهدام دشمن در بستان و غرب سوسنگرد.
... با انتصاب محسن رضایی به فرماندهی کل سپاه پاسداران و سرهنگ علی صیاد شیرازی به فرماندهی نیروی زمینی ارتش ... پس از شهادت فرماندهان ارتش و سپاه در حادثه سقوط هواپیمای سی١٣٠، زمینه لازم برای همکاری ارتش و سپاه و نیز طراحی و اجرای عملیات گسترده فراهم شد. در چنین وضعیتی تدابیر کارساز و شیوه های جدید با انتصاب دو فرمانده جوان در رأس سپاه (محسن رضایی با ٢٧ سال سن) و ارتش (سرهنگ صیاد شیرازی با ٣٥ سال سن) مطرح شد و براساس آنها استراتژی نوینی تعریف شد که اهداف اساسی را در جنگ دنبال می کرد. با فراهم شدن بستر ورود نیروهای مردمی و سپاه در صحنه های مختلف جنگ که تجربه آن در عملیات های محدود و به ویژه عملیات ثامن الائمه(ع) به دست آمده بود، تحولی در جبهه های جنگ پدید آمد و در آستانه دوره جدید، زمینه برای طرح ریزی و اجرای عملیات طریق القدس فراهم شد. دراین باره محسن رضایی، فرمانده سپاه، درخصوص ضرورت تدوین استراتژی هدف دار برای